فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بررسی تغییرات کمی و کیفی منابع آب زیرزمینی در برنامه‌ریزی و مدیریت پایدار منابع آب هر منطقه از اهمیت ویژه‌‌ای برخوردار است. دشت لنجانات در جنوب غربی اصفهان واقع شده و دارای اقلیم خشک و نیمه‌خشک است. در سال‌‌های اخیر به دلیل خشکسالی‌‌های متوالی، مدیریت نامناسب منابع آب و بهره‌برداری بی‌رویه، استفاده از کود و سموم نامناسب، کاهش سطح زیر کشت، افزایش فعالیت‌‌های صنعتی و دفع نامناسب فاضلاب شهری و صنعتی با بحران کمی و کیفی آب زیرزمینی روبه‌رو شده است. در این مطالعه نقش تغییرات کمی و کیفی آب زیرزمینی بر آلودگی آبخوان دشت لنجانات مورد مطالعه قرار گرفت. تغییرات کمی آب زیرزمینی با بررسی تراز سطح ایستابی در دوره آماری 1370 تا 1395 به صورت نمودار و نقشه پهنه‌بندی مورد ارزیابی قرار گرفت و نتایج حاکی از افت سطح آب زیرزمینی به میزان 24/0 متر در سال است که از سال 1386 به بعد کاملا محسوس‌تر است. در پی کاهش کمی منابع مقدار هدایت الکتریکی در آب زیرزمینی 42 درصد افزایش پیدا کرده است. به منظور بررسی کیفیت آب زیرزمینی از 66 حلقه چاه و قنات نمونه‌برداری شد و پارامترهای فیزیکی، شیمیایی و میکروبی در آنها آنالیز شد. سپس پتانسیل طبیعی آبخوان به آلودگی با مدل دراستیک تعیین شد و این مدل با داده‌‌های نیترات محدوده مطالعاتی کالیبره شد، تا حریم کیفی آبخوان مشخص شود. نتایج حریم کیفی آبخوان نشان داد ناحیه شمال، غرب و شرق حوضه دارای خطر آلودگی بالا است. همچنین تغییرات زمانی پارامترهای کیفی آب زیرزمینی شامل کل جامدات محلول، سختی کل، SAR و مجموع آنیون‌‌ها و کاتیون‌‌ها در طی دوره آماری 1374 تا 1395 آنالیز شد که نتایج روند افزایشی این پارامترها را در آبخوان نشان داد. شاخص کیفیت آب زیرزمینی (IRWQIGC) در آبخوان لنجانات تعیین و پهنه‌بندی شد. میزان این شاخص در شمال حوضه نامطلوب است. ناحیه مرکزی محدوده مورد مطالعه به سمت شمال آن به دلیل توسعه بیشتر صنعتی، شهری و کشاورزی و نفوذ مستقیم پساب این کاربری‌‌ها به آبخوان همواره در معرض آلودگی است.