واکنش حسابرسان به نوسان سود شرکتها
نویسندگان
1 مربی، گروه حسابداری، دانشکده حسابداری، دانشگاه پیام نور، رامهرمز، ایران.
2 استادیار، گروه حسابداری، دانشکده حسابداری، واحد شوشتر،دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران.
3 کارشناسی ارشد حسابداری، دانشکده حسابداری،واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.
4 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، دانشکده حسابداری، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران.
doi
10.22034/jpar.2022.561498.1112چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی واکنش حسابرسان به نوسان سود است، که به این منظور تأثیر نوسان سود بر تأخیر گزارش حسابرسی و حقالزحمه حسابرسی شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران بررسی شد. در این پژوهش برای آزمون فرضیهها، اطلاعات مورد نیاز مرتبط با متغیرهای پژوهش از صورتهای مالی 150 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی سالهای 1390 تا 1399 جمعآوری گردید. برای آزمون دو فرضیه پژوهش از دو مدل رگرسیون چند متغیره با دادههای تابلویی به روش اثرات تصادفی استفاده شد. یافتههای حاصل از آزمون فرضیههای پژوهش بیانگر آن است که در شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، نوسان سود بر تأخیر گزارش حسابرسی تأثیر مثبت معناداری دارد، همچنین یافتههای پژوهش نشان داد که نوسان سود بر حقالزحمه حسابرسی نیز تأثیر مثبت معناداری دارد. نتایج پژوهش بیانگر آن است که در بورس اوراق بهادار تهران با افزایش نوسان سود، تأخیر گزارش حسابرسی افزایش پیدا میکند. در واقع با افزایش نوسان سود، ریسک ذاتی حسابرسی افزایش پیدا کرده و حسابرسان برای کاهش ریسک کلی، آزمونهای محتوای بیشتری را اجرا خواهند کرد. اجرای آزمونهای بیشتر توسط حسابرسان نیز، منجر به افزایش تأخیر در ارائه گزارش حسابرسی میشود. همچنین نتایج نشان داد که با افزایش نوسان سود، حقالزحمه حسابرسی افزایش پیدا میکند. با توجه به اینکه نوسان سود، منجر به افزایش ریسک حسابرسی میشود، حسابرسان نیز باید تلاش بیشتر در فرایند رسیدگیهای خود داشته باشند، به همین دلیل افزایش نوسان سود منجر به افزایش حقالزحمه خدمات حسابرسی میشود.