شناسایی و به‌کارگیری پیشران های نشاط‌آفرینی سازمانی در کارکنان یک دانشگاه نظامی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). Email: Bagheri_me@ut.ac.ir

2 استادیار دانشگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیا (ص)، تهران، ایران.

doi
چکیده

این پژوهش جهت شناسایی و به‌کارگیری پیشران‌های نشاط‌آفرینی سازمانی در بین کارکنان یک دانشگاه نظامی انجام شد. روش تحقیق، آمیخته (کیفی و کمی)، در رهیافت قیاسی - استقرایی و از نظر هدف، کاربردی بود. جامعه آماری، شامل اساتید، فرماندهان، مدیران و دانشجویان دانشگاه بودند. در گام اول با رویکرد فراترکیب و بررسی‌ها و مطالعات جامع، مدل نشاط‌آفرینی سازمانی با تعداد بسیاری از شاخص‌های مهم و مؤثر بر آن شناسایی و استخراج و در دو گروه عوامل (مقوله) فردی و سازمانی بخش‌بندی شدند. در گام بعدی با بهره‌گیری از روش دلفی فازی از بین این عوامل، شاخص‌های اساسی مؤثر و برگرفته از نشاط‌آفرینی سازمانی شناسایی شدند. در بخش کمی برای بررسی روایی از ضریب نسبی روایی محتوا (CVR) که مقدار این ضریب برای تمامی پیشران‌های نشاط‌آفرینی سازمانی بالاتر از 42/0 بود و شاخص CVI که این ضریب هم بالاتر از 79/0 بود استفاده شد که حاکی از اعتبار محتوایی گویه­های پرسشنامه بود. برای بررسی پایایی از روش بررسی قابلیت اطمینان یا پایایی از طریق آزمون‌های مجدد پرسشنامه استفاده شد. یافته­ها نشان داد که عوامل فردی نشاط‌آفرینی سازمانی "جمعیت‌شناختی"،  "شخصیتی"، "روان‌شناختی"، "شغلی" و عوامل سازمانی آن "اقدامات مدیریت منابع انسانی"، "عوامل ساختاری- فرایندی"، "رهبری سازمان"، "حمایت سازمانی"، "عوامل فرهنگی"، "ارتباطات سازمانی" و "سرمایه اجتماعی" هستند. از بین پیشران‌های استخراج شده، حمایت مدیریت ، باورها و اعتقادات و معنویت  سازمانی به ترتیب دارای بیشترین اهمیت بودند.