بررسی تطبیقی حکمرا نی مطلوب در علوم سیاسی، دیدگاه غرب و اسلام

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم سیاسی، گروه علوم سیاسی، واحد بافت، دانشگاه آزاد اسلامی، بافت، ایران

2 استادیار گروه علوم سیاسی، واحد بافت، دانشگاه آزاد اسلامی، بافت، ایران، (نویسنده مسئول)، رایانامه: b_azhdari944@yahoo.com

3 استادیار گروه تاریخ، واحد بافت، دانشگاه آزاد اسلامی، بافت، ایران.

doi
چکیده

امروزه شناخت حکمرانی مطلوب و شناسایی و تبیین ویژگی‌ها و مولفه‌های اساسی آن از ‌مهم‌ترین موضوعات و مباحث حوزه علوم سیاسی در تما‌می‌مکاتب تلقی ‌می‌شود در همین راستا تحقیق حاضر به بررسی تطبیقی مفهوم حکمرانی مطلوب در علوم سیاسی، دیدگاه غرب و اسلام پرداخته است. روش این پژوهش از نوع توصیفی - تحلیلی است که در آن از روش کتابخانه و با استفاده از تکنیک فیش‌برداری از کتب، مقالات  و سایر منابع ‌علمی‌انجام گرفته است. نتایج حاصل نشان ‌می‌دهد که الگوی اسلام در خصوص موضوع حکمرانی مطلوب تما‌می‌مولفه‌ها و شاخص‌های مطرح شده از سوی اندیشمندان و ‌صاحب‌نظران غرب و از جمله ‌الگو ارائه شده از سوی برنامۀ توسعۀ سازمان ملل (UNDP) و بانک جهانی (2007) را در خود جای داده است‌. علاوه بر آن حکمرانی مطلوب از دیدگاه اسلام دارای مولفه‌های دیگری همچون (توحید و معنویت، رشد اخلاقی و تقوا در جامعه برپایه شریعت اسلا‌می‌و تحقق احکام اسلامی، تقویت توان نظا‌می‌ و ایجاد نظم و امنیت، مردم‌گرایی و احترام به مردم، پاسداری از حقوق مردم و تضمین آزادی‌های مشروع آنان، تاکید برحق حاکمیت و پذیرش حق مردم درقالب جمهوریت و ‌مردم‌سالاری، توجه به آسایش و رفاه اقتصادی و تامین نیازهای مادی مردم و انجام اصلاحات فرهنگی) نیز است‌. پس ‌می‌توان گفت که الگوی اسلا‌می‌حکمرانی مطلوب به لحاظ مولفه‌ها و شاخص‌ها از جامعیت بیشتری برخوردار ‌‌است‌. در دیدگاه پارادایم غرب و اندیشمندان غربی با رویکری صرفا" انسان محور اما در پارادایم اسلام با نگاهی خدامحور و توحیدی روبرو ‌می‌باشیم در نگاه اسلام، حکمرانی وسیله‌ای است برای تحقق بخشیدن به اهداف عالی، بنابراین، عهده‌دار شدن حکومت در ذات خود مقا‌می ‌نیست؛ اما در نگاه غربی هدف حکمرانی خوب به‌معنای توسعه، ‌به‌ویژه در بُعد اقتصادی و مادی است.