شناسایی و ارائه راهبردها و رویکردهای دفاعی در برابر تهدیدات نوین شبکههای اجتماعی
نویسندگان
1 استادیار، دکترای تخصصی جامعه شناسی، دانشکده مدیریت و فرماندهی، دانشگاه افسری امام علی (ع).
2 استادیار، دکترای تخصصی مدیریت رسانه، دانشکده مدیریت و فرماندهی، دانشگاه افسری امام علی(ع). رایانامه: farhangsajjad@yahoo.com
doi
چکیده
پژوهش حاضر با رویکردی جامعهشناختی و با هدف شناسایی تهدیدات نوین رسانهای و تدوین راهبرد ملیِ دفاعی در مواجهة هوشمندانه با شبکههای اجتماعیِ مجازی و با روش تحلیلِ محتوای کمّی و نظریه دادهبنیاد انجامشده است. این پژوهش ضمن نشان دادن لزوم تغییر رویکردها از مقابلهای به فرهنگی و اجتماعی، به بررسی ادوار سیاستگذاری فضای مجازی در کشور و راهبردهای سایر کشورها در مواجهه با شبکههای اجتماعیِ مجازی پرداخته و پس از معرفیِ پنج راهبرد به رویکردی رسیده است که بهجای توجهِ صرف به فرستندة پیام، تمرکز آن بر مخاطب و گیرنده پیام است. بدینمنظور از طریق مصاحبه با 36 نفر از اساتید حوزة رسانه و ارتباطات و اعضای شورای عالی مجازی کشور، راهبرد دفاعی در مواجهه با شبکههای اجتماعی تدوین شدهاست. نتایج گویای آن است که باید این راهبرد در چهار عرصة سیاستگذاری، سختافزار و نرمافزار، فرهنگی و آگاهسازی و آموزش باشد تا بتواند با توانمندسازی مخاطب در برابر آسیبهای مصرف این رسانه، توانایی مقابلة آگاهانه و تحلیلی در مواجهه با مخاطرات شبکههای اجتماعی را در آنها ایجاد کند. بنابراین باید گفت که عدم توجه یا کمتوجهی به مخاطبان شبکههای اجتماعی میتواند امنیت ملی ما را در سطوح خُرد، متوسط و کلان با مشکلاتی مواجه سازد. درنهایت میتوان نتیجه گرفت که باید با نگرشی فرهنگی و اجتماعی و عزمی راسخ برای حل مسائل و مشکلات موجود، حضور، مشارکت و مقابلة فعالانه در این حوزه را جایگزین مشاهده منفعلانه کرد.
