اثر پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) بر قند خون، سیتوکین‌های التهابی و ترمیم زخم در موش‌های صحرایی دیابتی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، ﺧﺮم آﺑﺎد، اﯾﺮان

2 دانش‌آموخته دکترای حرفه‌ای، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، ﺧﺮم آﺑﺎد، اﯾﺮان

3 دانشیار گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، ﺧﺮم آﺑﺎد، اﯾﺮان

4 دانشیار گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه لرستان، ﺧﺮم آﺑﺎد، اﯾﺮان

doi
10.22055/ivj.2025.536469.2822
چکیده

    دیابت ملیتوس یکی از شایع‌ترین اختلالات متابولیک است که نه تنها با هیپرگلیسمی پایدار بلکه با افزایش استرس اکسیداتیو و پاسخ‌های التهابی نیز شناخته می‌شود.  در میان سیتوکین‌های پیش‌التهابی، فاکتور نکروز توموری-آلفا (TNF-α) و اینترلوکین-۶ (IL-6) نقش محوری در اختلال سیگنالینگ انسولین، افزایش لیپولیز و گلوکونئوژنز و تشدید دیس‌فانکشن متابولیک دارند.  پلاسمای غنی از پلاکت (PRP)، که سرشار از فاکتورهای رشد و سیتوکین‌های تنظیمی است، اخیراً به عنوان یک راهبرد درمانی بالقوه برای بازسازی بافت و کنترل التهاب مورد توجه قرار گرفته است.  در این مطالعه، دیابت در موش‌های صحرایی نژاد ویستار با استفاده از استرپتوزوتوسین (mg/kg65) القا شد و زخم‌های تمام‌ضخامت به ابعاد 2 سانتی‌متر در پشت حیوانات ایجاد گردید.  گروه درمانی از روز ششم تا روز بیستم، به صورت روزانه، درمان موضعی با PRP اتولوگ (50 واحد؛ 1 میلی‌لیتر به ازای هر کیلوگرم وزن بدن) دریافت کردند.  قند خون در فواصل مشخص پایش شد و غلظت سرمی IL-6 و TNF-α به روش ELISA اندازه‌گیری گردید.  درمان با PRP موجب کاهش معنی­دار سطح قند خون شد، به ویژه در روزهای سوم و بیست و یکم مداخله.  علاوه بر این، TNF-α و IL-6 به عنوان دو سیتوکین کلیدی در التهاب سیستمیک، در گروه دیابتی درمان شده با PRP نسبت به گروه دیابتی بدون درمان به طور قابل توجهی کاهش یافتند.  یافته‌ها شواهد آزمایشگاهی روشنی از خواص ضدهیپرگلیسمی و ضدالتهابی PRP در دیابت ارائه می‌دهند.  با کاهش بیان IL-6 و TNF-α، PRP نه تنها متابولیسم گلوکز را بهبود می‌بخشد بلکه پاسخ‌های التهابی را نیز تعدیل می‌کند و پتانسیل آن را به عنوان یک درمان کمکی نوین در عوارض متابولیک و التهابی دیابت نشان می‌دهد.