ارزیابی وضعیت آرام­بخشی و اثرات بالینی و قلبی – تنفسی کلونیدین هیدروکلراید در سگ­ ها

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 دانش‌آموخته دکتری حرفه‌ای، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 استاد گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

4 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22055/ivj.2025.522754.2794
چکیده

    کلونیدین یک آگونیست آلفا-۲ است که به عنوان یک عامل ضد فشار خون در پزشکی انسانی به طور گسترده شناخته شده است.  با توجه به اهمیت آگونیست‌های آلفا-۲ به عنوان آرام‌بخش و مسکن؛ به نظر می‌رسد که اطلاعات کمی در مورد کلونیدین در دامپزشکی وجود دارد.  هدف از مطالعه حاضر ارزیابی وضعیت آرام‌بخشی، اثرات بالینی و قلبی تنفسی کلونیدین به تنهایی و مقایسه آن با زایلازین و آسپرومازین در سگ‌ها بود.  پنج سگ نر بالغ نژاد مخلوط مورد استفاده قرار گرفتند.  وضعیت سلامت با معاینه فیزیکی، شمارش کامل خون و آنالیز بیوشیمیایی سرم ارزیابی شد.  همه سگ‌ها به ترتیب آسپرومازین عضلانی (0/2 میلی‌گرم بر کیلوگرم)، زایلازین (۱ میلی‌گرم بر کیلوگرم) و کلونیدین (0/03 میلی‌گرم بر کیلوگرم) را به فاصله ۱۰ روز دریافت کردند.  میزان آرام‌بخشی، ضربان قلب، تعداد تنفس و دمای رکتوم قبل از تزریق تا ۹۰ دقیقه پس از تزریق ثبت شد.  همچنین نمونه خون قبل از تزریق و 1، 3، 6 و 24 ساعت پس از آن گرفته شد.  هیچ تفاوت معنی‌داری بین وضعیت آرام‌بخشی سه گروه در طول زمان‌ها وجود نداشت.  سطح کورتیزول به جز افزایش معنی‌دار بین آسپرومازین و زایلازین 3 ساعت پس از تزریق تفاوت معنی‌داری نداشت.  کاهش ضربان قلب و تعداد تنفس در گروه زایلازین و کلونیدین نسبت به گروه آسپرومازین بیش­تر بود.  با توجه به نتایج، به نظر می‌رسد اثرات آرام‌بخشی کلونیدین در مقایسه با سایر گروه‌های مورد مطالعه قابل قبول بوده است و با مطالعات بیشتر، می‌توان تجویز کلونیدین (0/03 میلی‌گرم بر کیلوگرم) را به عنوان داروی آرام‌بخش و پیش بیهوشی به صورت عضلانی توصیه کرد.