شناسایی و رتبهبندی ابعاد و مؤلفههای ارزیابی خط مشیهای آموزش عالی (با استفاده از روش تحلیل مضمون)
نویسندگان
1 2. گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت، واحد علوم تحقیقات دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران؛ نویسنده مسئول؛ رایانامه: daneshfard@srbiau.ac.ir
2 3. گروه مدیریت علوم راهبردی، دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش ج.ا.ایران، تهران، ایران
3 1. دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری واحد قزوین دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
4 4. گروه مهندسی صنایع، دانشکده مهندسی صنایع و مکانیک، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.
doi
چکیده
امروزه کلیه کشورهای جهان در تلاش هستند تا نقش آموزش عالی را در توسعه ملی و ارتقاء دانش و فنّاوری موردتوجه قرار دهند. درواقع میتوان گفت یکی از پرارزشترین منابعی که جامعه برای پیشرفت و توسعه در اختیار دارد، آموزش است. آموزش عالی درواقع یکی از اثربخشترین سازوکارهای هر کشور برای مقابله با بزرگترین چالشهای قرن حاضر بهشمار میآید. هدف اصلی در این پژوهش شناسایی ابعاد و مؤلفهها برای ارزیابی خطمشیهای آموزش عالی بود. پژوهش حاضر یک پژوهش کاربردی - توسعهای و روش انجام آن آمیخته اکتشافی(کیفی و کمی) است که از راهبرد کیفی تحلیل مضمون برای تجزیهوتحلیل دادهها و احصاء عوامل و شاخصها و از روشهای کمی آماری برای رتبهبندی آنها استفادهشده است. دادهها از بررسی اسناد و ادبیات مرتبط و مصاحبههای عمیق نیمه ساختاریافته استخراج شد. مصاحبهها با 13 نفر از خبرگان حوزه آموزش عالی و خطمشیگذاری بهصورت هدفمند تا مرحله اشباع نظری انجام شد. برای اعتبارسنجی از سه رویه خود آزمون کدگذاری، کدگذاران مستقل و دریافت بازخور از مصاحبهشوندگان استفاده شد. برای تحلیل دادهها در سه مرحله استخراج مفاهیم صورت گرفت. براین اساس تعداد 8 کد رابطهای (مضمون فراگیر)، 26 کد تفسیری (مضمون سازما دهنده) و 105 کد توصیفی (مضمون پایه) مرتبط با ارزیابی خطمشیهای آموزش عالی شناسایی و استخراج و با استفاده از تحلیل واریانس فریدمن رتبهبندی شد. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که مؤلفههای "عوامل آموزشی و فرهنگی، عوامل قانونی و نهاد قانونی" ازجمله مهمترین مؤلفههای مؤثر در ارزیابی خطمشیهای آموزش عالی است و دراینبین عوامل آموزشی و فرهنگی دارای اولویت اول است.
