ارزیابی مقایسهای اثرات آرامبخشی، هماتولوژی و بیوشیمیایی تزریق وریدی زایلازین، دتومیدین، مدتومیدین و دکسمدتومیدین در اسبچه خزر
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای تخصصی بیماریهای درونی دامهای بزرگ، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
2 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
3 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
4 استاد گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
5 استاد گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
doi
10.22055/ivj.2025.535198.2817چکیده
پژوهشهای داروشناسی در زمینه آگونیستهای گیرنده آلفا-۲ آدرنرژیک، در اسبچه خزر بسیار محدود است. بنابراین، هدف مطالعه حاضر ارزیابی اثرات آرامبخشی، هماتولوژی و بیوشیمیایی تزریق وریدی زایلازین، دتومیدین، مدتومیدین و دکسمدتومیدین در اسبچه خزر بود. در این مطالعه، شش اسبچه خزر به صورت تصادفی به پنج گروه تقسیم شدند و هر گروه یکی از چهار آگونیست گیرنده آلفا-۲ یا سرم فیزیولوژیک را دریافت کردند. داروها شامل تزریق وریدی ۱ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم زایلازین، ۲۰ میکروگرم به ازای هر کیلوگرم دتومیدین، ۱۰ میکروگرم به ازای هر کیلوگرم مدتومیدین، ۵ میکروگرم به ازای هر کیلوگرم دکسمدتومیدین یا ۵ میلیلیتر سرم فیزیولوژیک 9/0 درصد بود. سطح آرامبخشی و پاسخهای فیزیولوژیک، از جمله ضربان قلب، نرخ تنفس، حرکات دستگاه گوارش و دمای رکتال، بلافاصله قبل از تزریق دارو (زمان صفر) و سپس در فواصل ۵، ۱۰، ۱۵، ۳۰، ۴۵، ۶۰، ۷۵، ۹۰، ۱۰۵ و ۱۲۰ دقیقه پس از تزریق ارزیابی شد. نتایج نشان داد که تفاوت معنی داری در میانگین سطح آرامبخشی و عدم تعادل بین برخی گروههای مورد بررسی وجود نداشت. همچنین یافتهها بیانگر آن بود که در هیچ یک از زمانهای اندازهگیری شده، تفاوت معنی داری در میانگین ضربان قلب بین گروهها و گروه کنترل مشاهده نشد؛ اگر چه در نرخ تنفس، حرکات دستگاه گوارش، دمای رکتال و برخی پارامترهای هماتولوژی و بیوشیمیایی خون، در برخی از زمانهای اندازهگیری شده پس از تزریق، اختلاف معنی داری دیده شد.