ترور سپهبد سلیمانی: مصادیق نقض فاحش اصول و موازین حقوق بین الملل
نویسندگان
1 دانشیار دانشگاه عالی دفاع ملی، رایانامه: rezahsn88@gmail.com
doi
چکیده
نیروهای نظامی آمریکا مستقر در عراق روز جمعه سوم ژانویه2020 با چند فروند پهپاد، فرمانده سپاه قدس و تیم همراه وی را در نزدیکی فرودگاه بغداد به شهادت رساندند. ترورِ سپهبد سلیمانی در قلمرو سرزمینی عراق توسط نیروهای دولت ثالث، پرسشهای متعددی را از منظر حقوقی مطرح کرده است. مهمترین سوالات قابل طرح این است که این اقدام جنایتکارانه در پرتو اصول و قواعد حقوق بینالملل عام، حقوق بشردوستانه بینالمللی، حقوق بشر و همچنین اسناد بینالمللی ازجمله منشور ملل متحد، موافقتنامه امنیتی سوفا 2008، کنوانسیون نیویورک 1973و کنوانسیون شیکاگو 1944 از چه وضعیتی برخوردار است؟ محقق در این مقاله با استفاده از روش تحلیلی- توصیفی و مطالعات کتابخانهای و با ابزار فیشبرداری، مطالب مورد نیاز از منابع مربوط را گردآوری و سپس با روش تحلیل مضمون تلاش کرده تا به سؤالات مطرح شده در مورد ابعاد حقوقی این حادثه پاسخ گوید. یافتههای پژوهش نشان میدهد اقدام آمریکاییها در ترور سپهبد سلیمانی و تیم همراهش، نقض آشکار اصول منشور ملل متحد و ناقض بدیهیترین اصول و قواعد حقوق بینالملل ازجمله اصل عدم مداخله، اصل احترام به حاکمیت و تمامیت ارضی دولتها، اصل منع توسل به زور، اصل مصونیت دولتها و ارکان آنها، اصل ممنوعیت پرواز پهپاد بر فراز قلمرو هوایی سایر دولتها، و مفاد توافقنامه امنیتی سوفا است. علاوه بر این آمران و عاملان این جنایت نمیتوانند به استناد توسل به مفاهیم «قتل هدفمند» و یا دفاع مشروع پیشدستانه از زیربار مسئولیت بینالمللی خود شانه خالی کنند.