مقایسه اثر تجویز داخل‌استخوانی و داخل‌وریدی میدازولام-کتامین بر پارامترهای بالینی، قلبی-ریوی و هماتولوژی در سگ

نویسندگان

1 دانش‌آموخته دکتری عمومی دامپزشکی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 دانشیار بازنشسته، گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

4 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22055/ivj.2025.467879.2730
چکیده

هدف از مطالعه حاضر مقایسه کیفیت بیهوشی، مدت زمان بیهوشی، کیفیت ریکاوری، ارزیابی درد، علائم حیاتی و برخی فاکتورهای هماتولوژی و بیوشیمیایی به دنبال تزریق ترکیب میدازولام و کتامین از طریق داخل‌استخوانی نسبت به روش تزریق داخل‌وریدی بود.  شش قلاده سگ ماده بالغ نژاد مخلوط با میانگین وزﻧﻰ ۴۹/۱±۷۶/۲۱ کیلوگرم انتخاب شدند.  ۳۰ دقیقه پس از آرامبخشی با داروهای آسپرومازین (۰۵/۰ میلی‌گرم/کیلوگرم) و مورفین (۵/۰ میلی‌گرم/کیلوگرم) به صورت عضلانی، کیفیت آرامبخشی امتیازدهی شده و سپس ورید سفالیک دست راست جهت مایع‌درمانی و در گروه وریدی، ورید سفالیک دست چپ جهت تزریق دارو سوندگذاری شد.  در گروه داخل‌استخوانی، استخوان درشت‌نی چپ برای تزریق آماده شده و پس از سوراخ کردن استخوان، داروی بیهوشی {میدازولام (۳۷۵/۰ میلی‌گرم/کیلوگرم) و کتامین (۱۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)} در کانال استخوان تزریق ‌شد.  با توجه به بررسی‌های به عمل آمده در این مطالعه، زمان‌های بیهوشی در دو روش تزریق داخل‌استخوانی و داخل‌وریدی تفاوت معنی‌داری با یکدیگر نداشتند.  در هر دو روش ذکر شده القاء، نگهداری بیهوشی و برگشت از بیهوشی آرام و بدون هرگونه تنش به انجام رسید.  با بررسی نتایج پارامترهای اندازه‌گیری شده در این مطالعه از جمله ضربان قلب، تعداد تنفس، دمای بدن، اشباع هموگلوبین با اکسیژن، دی‌اکسید‌کربن انتهای بازدمی، زمان به هوش آمدن، مراحل مختلف بیهوشی و کیفیت آرامبخشی، القاء بیهوشی و ریکاوری تفاوت معنی‌داری بین دو گروه مشاهده نشد.  در بررسی‌ تابلو خونی پس از ریکاوری تنها در تعداد تام گلبول‌های قرمز و گلبول‌های سفید در گروه داخل وریدی نسبت‌ به داخل استخوانی اختلاف معنی‌دار مشاهده شد.  در بررسی‌های بیوشیمیایی خون تفاوت آماری معنی‌داری از نظر میزان گلوکز و کورتیزول خون بین دو گروه مشاهده نشد.  بنابراین با توجه به نتایج این مطالعه، می‌توان نتیجه گرفت تزریق داخل‌استخوانی میدازولام- کتامین در شرایط عدم دسترسی به ورید یک روش انتخابی سریع و مؤثر برای القاء بیهوشی عمومی در سگ می‌باشد.