گنجینه‌ای نویافته از شاعری گمنام (اشعار نویافتۀ حکیم طرطری، پارسی‌سرای قرن ششم هجری)

نویسندگان

1 دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه بجنورد. جنورد، ایران.

doi
10.30465/CPL.2023.8127
چکیده

موفق‌الدین یحیی بن حسن طرطری از شاعران گمنام و پارسی‌گوی قرن پنجم و ششم هجری است. در پژوهش‌های مربوط به تاریخ ادبیات فارسی که در یک‌صد و پنجاه سال گذشته به رشتۀ تحریر درآمده، نام و نشانی از وی نیست. گویا نخستین بار تقی‌الدین اوحدی بلیانی(973- 1040ق.) از وی نام برده است، آن هم حدود پانصد سال پس از دوران حیات طرطری. اکنون دستنویسی یافت شده که کهن‌ترین و مهم‌ترین سند موجود در باب طرطری است و شامل بخشی از اشعار اوست. این دستنویس که در کتابخانه سلیمانیه شهر استانبول نگهداری می‌شود در فاصلۀ سال‌های 687- 688 هجری کتابت شده و اطلاعات قابل توجهی دربارۀ طرطری، اشعار و ممدوحان وی دارد. در این مقاله می‌کوشیم با استناد به این دستنویس نویافته و بررسی منابع تاریخی و ادبی، نکاتی تازه‌یاب در باب نام و نشان، ممدوحان و سبک و سیاق اشعار طرطری عرضه کنیم. همچنین اشعار اندک باقی‌مانده از وی، بازخوانی و تصحیح شده است تا پژوهشگران را برای پژوهش‌های پیشِ‌رو در باب تاریخ ادبیات فارسی و سبک خراسانی به کار آید.