فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چارچوب تحلیلی میشل فوکو با تمرکز بر تاریخ مندی دانش و کارکردهای اجتماعی-سیاسی نهاد پزشکی، زمینه را برای نقد ساختارهای حاکم بر سلامت و درمان فراهم می‌سازد. پزشکی مبتنی بر شواهد به عنوان گفتمان مسلط معاصر، با تأکید بر روش‌شناسی اثبات‌گرایانه و مدل زیست‌شناختی، دانش و قدرت را در نظام سلامت شکل می‌دهد و طب سنتی ایرانی را در موقعیتی حاشیه‌ای قرار می‌دهد. در مقابل، طب سنتی ایرانی با نگرش کل‌نگر، توجه به تفاوت‌های فردی، و ارتباط با فلسفه و عرفان، گفتمانی متفاوت با قواعد و رویکرد خاص خود است. تحلیل فوکویی نشان می‌دهد که این دو گفتمان نه صرفاً تقابل علم و سنت، بلکه شبکه‌ای پیچیده از روابط قدرت/دانش هستند که در بستر تاریخی و اجتماعی شکل گرفته‌اند. راهکار پیشنهادی مقاله، شناخت تفاوت‌ها و ایجاد فضای گفتگوی انتقادی میان این دو گفتمان برای رسیدن به تعامل سازنده است. این رویکرد می‌تواند فهم عمیق‌تری از سازوکارهای قدرت و مقاومت در حوزه پزشکی معاصر فراهم آورد.