ارزیابی رادیوگرافی عوارض استخوانی در سگ‌های ارجاعی به بیمارستان دامپزشکی دانشگاه شهید چمران اهواز

نویسندگان

1 استاد گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 دانشیار گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 استاد گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

4 دانش‌آموخته دکترای حرفه‌ای، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22055/ivj.2024.410194.2602
چکیده

    عوارض استخوانی در حیوانات خانگی، درصد نسبتاً قابل‌ توجهی از موارد ارجاعی به بیمارستان یا کلینیک را در هر منطقه شامل می­شود.  عمده مشکلات استخوانی در سگ­های جوان در حال رشد و نژادهای بزرگ گزارش شده است؛ ضمن این که سگ­های نژاد کوچک نیز به برخی دیگر از بیماری­های استخوانی مستعد می­باشند.  عدم تعادل در جیره غذایی (به ویژه از نظر کلسیم و فسفر) یکی از عوامل مؤثر در ایجاد عوارض استخوانی محسوب می­شود.  هدف از انجام مطالعه حاضر، تعیین میزان شیوع و انواع ضایعات استخوانی نظیر شکستگی­ ها، عفونت­ ها، تومورها و دیگر عوارض اکتسابی استخوانی در اندام ­های حرکتی، سر و ستون مهره ­ها بود.  مطالعه حاضر در طی 11 سال و بر اساس رادیوگراف ­های تهیه شده در بیمارستان دامپزشکی دانشگاه شهید چمران اهواز انجام شد؛ در ادامه فاکتورهایی نظیر سن، جنس، نژاد و محل عارضه، جهت تعیین ارتباط  با عوارض استخوانی نیز بررسی شدند.  در این مطالعه، ضایعات استخوانی از قبیل شکستگی­ ها، استئومیلیت و استئوآرتریت، نئوپلازی­ها، دررفتگی­ ها در سگ­­ ها و دیگر عوارض نظیر پان­اوستئایتیس، استئوکندروز و استئودیستروفی در حیوانات جوان تعیین شدند. نتایج، به صورت آمار توصیفی، ارائه شده­ اند.  جمعاً از 4355 مورد ارجاعی به بخش رادیولوژی، 1054 مورد (20/24 درصد) مربوط به سگ­ها بودند.  از این تعداد، 425 مورد (32/40 درصد) دچار عوارض استخوانی بودند که 59/46 و 41/53 درصد، به ترتیب مربوط به نژادهای بزرگ و کوچک بودند.  عوارض استخوانی شامل شکستگی­ ها، دررفتگی‌ها و دیگر عوارض بودند.  از مهم‌ترین این موارد می­توان شکستگی رادیوس (71/26 درصد)، ران (34/28 درصد)، درشت­نی (46/22 درصد) و زند زیرین (95/27 درصد) را نام برد.  سن حیوانات مورد مطالعه، در محدوده 2 ماهگی تا 9 سالگی قرار داشتند.  از لحاظ جنسیت، 35/62 درصد از سگ­ها، نر و 65/37 درصد از آن‌ها ماده بودند.  از لحاظ آماری، تفاوت معنی ­داری از لحاظ سن، بین بالغین (29/51 درصد) و نابالغین (71/48 درصد)، جنس، محل عارضه و نژاد (بزرگ و کوچک) مشاهده نگردید.  در قسمت نتیجه ­گیری، بیش­ترین شیوع عوارض استخوانی، به ترتیب شکستگی ­های­ استخوان­ ران (34/28 درصد) و زند زیرین (95/27 درصد) بودند. نتایج به دست آمده نشان داد که رادیوگرافی یک روش قابل اطمینان، برای تشخیص عوارض استخوانی و تعیین فراوانی آن­ها در سگ­ها می­باشد.