فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

    زنبور عسل در بقا و گرده­افشانی بسیاری از گیاهان نقش مهمی را ایفا می‏کند.  یکی از مهم­ترین آفاتی که زنبور عسل را مورد حمله قرار می‏دهد، کنه واروآ می‎باشد.  این کنه به عنوان انگل‌ خارجی، عمدتاً از خون لاروها، شفیره­ها و حشرات کامل زنبور عسل تغذیه می‏کند.  در این تحقیق، تأثیر آلودگی زنبور عسل نژاد ایرانی به تراکم‏های مختلف کنه در مرحله شفیرگی، روی ویژگی‌های زیستی و ریخت‏شناختی حشرات کامل زنبور کارگر مورد بررسی قرار گرفت.  بدین منظور کنه‏های ماده از کندوهای آلوده جدا شده و سپس بسته به تراکم مورد نظر کنه، درون هر سلول حاوی پیش‏شفیره یک، دو و سه کنه قرار گرفت.  پس از ظهور، ویژگی‏های تغذیه‏ای حشرات کامل زنبور هر سه روز یک بار و به مدت 12 روز بررسی گردید و پس از آن زنبورها جهت بررسی مساحت آسینی‏های غدد هیپوفارینژال تشریح شدند.  نتایج مربوط به ویژگی‏های زیستی و ریخت‏شناختی نشان داد که افزایش تراکم کنه تأثیری در طول دوره شفیرگی زنبورها نداشت، اما به طور معنی‌داری باعث کاهش وزن، طول بدن، مساحت بال‌های جلو، عقب و ساق پای عقب زنبورهای کارگر شد.  از طرفی زنبورهای کاملی که در دوران شفیرگی حامل سه کنه بودند، بیش­ترین مرگ و میر را داشتند و به همین دلیل نیز امکان بررسی ویژگی‏های تغذیه‏ای آن‏ها وجود نداشت.  نتایج مربوط به ویژگی‏های تغذیه‏ای نشان داد که با افزایش تراکم کنه از میزان مصرف شربت و آب زنبورها کاسته شد، اما در میزان مصرف گرده اختلافی را نشان نداد.  از سویی شاخص مصرف مواد غذایی زنبورهای فاقد کنه و زنبورهای حامل دو کنه در دوره شفیرگی نسبت به زنبورهای دارای یک کنه بیش­تر بود، اما نرخ رشد و مساحت آسینی‏های تیمارها تفاوتی نشان نداد.  امید می­رود که نتایج مطالعه حاضر با ارایه اطلاعات بیش­تر در خصوص چگونگی تأثیر کنه واروآ روی زنبورها، زمینه‌ای را برای کنترل این کنه فراهم سازد.