طراحی الگوی خطمشیگذاری عمومی مبتنی بر هوش مصنوعی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی گرایش تصمیمگیری و خطمشیگذاری عمومی، دانشگاه تهران. ایران.
2 استاد تمام، دانشکدگان مدیریت و دانشکده علوم اداری و سازمانی، گروه خطمشیگذاری عمومی و مدیریت دولتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 استاد تمام، دانشکدگان مدیریت و دانشکده علوم اداری و سازمانی، هیات علمی مدیریت دولتی دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.22111/jmr.2025.48083.6156چکیده
سیستمهای خطمشیگذاری عمومی، در گذشته، در همهی مراحل خطمشی از شناسایی مشکل گرفته تا خاتمه بخشی و مستندسازی بود؛ در مقایسه هزینه و منفعت دقیق گزینهها، ناتوان بودند. در این دوران، دانشمندان تلاش میکردند با توسعهی ادبیات دانش خطمشیگذاری و خطمشیپژوهی بتوانند ظرفیتهای بالقوهای برای موفقیت خطمشیهای عمومی فراهم آورند و نوعی بینش راهبردی کلان در مواجهه با مسائل عمومی در اختیار خطمشیگذاران (فارغ از سنجش همهی بدیلهای ممکن) قرار دهند تا شاید با آزمون و خطا و در بسیاری از موارد، فارغ از پیامدهای تسلسلی هزینههای مادی، اجتماعی و حتی فرانسلی، مسالهی عمومی را در قالب مدلهای رضایتبخش، حل کنند. اما، امروزه، به دلیل ظرفیت بینظیر دانش حاصل از هوش مصنوعی و هوش تصمیمگیری مبتنی بر داده، تحقق مدل خطمشیگذاری عقلایی عملیتر به نظر میرسد. گویا با دسترسی انسان به هوش مصنوعی و ظرفیت پردازش میلیونها داده و اطلاعات در کسری از ثانیه امکان بازگشت به عقلانیت در دانش خطمشیگذاری تحقق یافته است. پژوهش پیشِ رو تلاش دارد با ملاحظه امکان استفاده از هوش مصنوعی در طراحی الگوی خطمشیگذاری، در جهت بیشینه کردن منفعتها و کمینه کردن هزینهها، در چهار عرصهی اداره عمومی، سیاسی، اقتصادی و حیات اجتماعی، گام بردارد. پژوهش حاضر درصدد است در پرتو پاداریم ساختگرایی و بر اساس راهبرد داده بنیاد کلاسیک و مصاحبه با ۱۱ نفر از خبرگان متخصص در حوزه های علم اداره، خطمشیگذاری عمومی، دانش هوش مصنوعی، برنامهنویسی و فلسفهی زبان بتواند نوعی الگوی جامع با دو بخش حاصل آورد: بخش اول، ویژگیهای خطمشی تراز عمومی را نشان میدهد و بخش دوم، ظرفیتها و اکوسیستم خلاقیت و نوآوری دانش خطمشیگذاری و هوش مصنوعی را مدنظر قرار میدهد.
