طراحی مدل حکمرانی ناوگان هوایی کشور با رویکرد ترکیبیمبتنی بر ابعاد پاسخگویی، کارآیی، ایمنی، مشارکت و پایداری
نویسندگان
1 دانشگاه علوم پزشکی کرمان
2
3 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22034/joae.2026.571154.1316چکیده
حکمرانی بهعنوان یکی از مفاهیم بنیادین در مدیریت و سیاستگذاری، نقشی تعیینکننده در موفقیت سازمانها و دولتها برای دستیابی به اهداف اقتصادی، اجتماعی و زیستمحیطی ایفا میکند. پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل حکمرانی ناوگان هوایی کشور انجام شده است. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی-توسعهای و از نظر ماهیت دادهها، آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) میباشد. در مرحله کیفی، با استفاده از روش تحلیل مضمون، دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با ۱۶ نفر از خبرگان دانشگاهی و مدیران اجرایی شرکت فرودگاهها و ناوبری هوایی کشور گردآوری و تحلیل شد. این فرآیند به استخراج چارچوبی مشتمل بر ده بُعد، سی مؤلفه و نود شاخص انجامید. در مرحله کمی، به منظور اعتبارسنجی مدل، پرسشنامهای مبتنی بر یافتههای کیفی طراحی گردید . روایی محتوایی پرسشنامه توسط خبرگان تأیید و پایایی آن با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (بیش از 7/0) احراز شد. این پرسشنامه در جامعه آماری ۸۰۰ نفری از کارشناسان شرکت مذکور توزیع و با نمونهگیری هدفمند، ۲۶۰ نفر انتخاب شدند. دادهها با نرمافزار SmartPLS نسخه ۳ و به روش مدلسازی معادلات ساختاری تحلیل گردید. یافتهها نشان داد مدل نهایی حکمرانی ناوگان هوایی کشور از پنج بُعد اصلی تشکیل شده است: پاسخگویی و شفافیت، کارآیی و اثربخشی، ایمنی و مقرراتگذاری، مشارکت و شبکهسازی، و پایداری و آیندهنگری. نتایج تحلیل کمی نیز حاکی از وجود روابط معنادار بین شاخصها و مؤلفههای مدل است. این پژوهش ضمن غنیسازی ادبیات نظری مرتبط با حکمرانی ناوگان هوایی، میتواند بهعنوان مبنایی عملی برای سیاستگذاری و تصمیمگیری در این حوزه مورد استفاده قرار گیرد .
