فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: وابستگی به فضای ‌مجازی شکلی از آسیب در ارتباطات مجازی است که یکی از عوامل برساخت دانش زندگی روزمره محسوب می‌شود. هدف پژوهش بررسی عوامل وابستگی دانش‌آموزان به فضای‌ مجازی با تأکید بر نقش عوامل شناختی و فردی و میانجی‌های رفتاری-اجتماعی است. روش‌شناسی: مطالعه ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش گردآوری داده‌ها از نوع توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری دانش‌آموزان متوسطه اول شهر زنجان در ‌سال تحصیلی‌ 1402-1401 بوده‌اند که 20951 نفر می‌باشند. حجم نمونه طبق فرمول کوکران 384 نفر برآورد شده، و درنهایت 1487 نفر به پرسش‌نامه آنلاین پاسخ داده‌اند. پایایی و روایی پرسش­نامه با استفاده از آلفای کرونباخ و تحلیل عاملی تأیید گردیده و داده‌ها با استفاده از روش‌های آماری مناسب توصیف و تحلیل شده‌اند. برای عملیات آماری مناسب از نرم‌افزارهای SPSS و Amos استفاده شده است.یافته‌ها: عوامل زمینه‌ای (نیازهای آموزشی، ارتباطی و همسالان؛ جامعه‌پذیری و دانش مجازی) و میانجی (پنهان‌کاری، افسردگی، اختلال روابط خانوادگی، سبک زندگی و انزوا) تعیین‌کننده وابستگی به فضای ‌مجازی در بین دانش‌آموزان است. آثار مستقیم (0.42) و غیرمستقیم (0.63) به دست آمده است. مدل پیشنهادی محققان با ضریب تعیین 0.664 و معناداری زیر 0.001 مورد تأیید است.نتایج: نیازهای مختلف دانش‌آموزان (به‌استثنای نیاز آموزشی)، و آگاهی از فضای ‌مجازی هم به شکل مستقیم و هم از طریق عوامل واسطه‌ای بر وابستگی فضای‌ مجازی اثرگذار هستند.اصالت و ارزش: وابستگی به فضای ‌مجازی آسیب مهمی در حوزه تولید دانش شخصی محسوب می‌شود که تحت تأثیر عوامل مختلف زمینه‌ای شناختی و فردی و میانجی‌های رفتاری-اجتماعی عمل می‌کند.