پایش تغییرات ناشی از احداث سد شیرین دره بر پوشش و کاربری اراضی پایین دست حوزه آبخیز

نویسندگان

1 دانشجو

2 استادیار دانشگاه

3 رئیس گروه آمایش و برنامه ریزی خراسان شمالی

doi
چکیده

شناسایی کاربری‌ها و تغییرات کاربری اراضی جهت بررسی و پایش مناطق حساس به‌منظور طرح‌ریزی و مدیریت پایدار سرزمین امری ضروری می‌باشد. سنجش‌ازدور و استفاده از فناوری سیستم اطلاعات جغرافیایی، امروزه به‌عنوان یکی از روش‌های متداول و رایج دنیا در امر پایش بررسی تغییرات سرزمین به‌ویژه در بررسی اراضی با وسعت بالا به شمار می‌رود. در این مطالعه، سه بازه‌ زمانی با توجه به زمان احداث سد در نظر گرفته شد؛ به‌طوری‌که گویای تغییرات کاربری‌های اراضی قبل و بعد احداث و آبگیری سد باشد. با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای لندست 8، 7 و 5 و سنجنده‌های OLI، ETM و TM به ترتیب، نقشه‌های کاربری اراضی در بازه‌ زمانی مطالعه تهیه شد. مساحت و درصد کاربری‌ها به کمک نرم‌افزار GIS تهیه شد. نتایج به‌دست آمده نشان‌ دهنده‌ قابلیت و کارایی روش‌های سنجش‌ازدور در آشکارسازی و پایش تغییرات پوشش و کاربری اراضی می‌باشد. مشاهده و مقایسه نقشه‌های تهیه ‌شده نشان می‌دهد در طول کل دوره مطالعه، مساحت کاربری‌ باغ و کشاورزی کاهش داشته و در مقابل سطح کاربری کشاورزی دیم افزایش‌یافته و بسیاری از زمین‌های پایین‌دست حوزه، از کاربری باغ و کشاورزی به زراعت دیم تغییر کاربری دادند.