شناسایی عوامل علی و مداخلهگر ابهامزا در سیستمهای ذخیره و بازیابی اطلاعات
نویسندگان
1 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران.
2 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران
3 دانشجوی دکتری، گروه علم اطلاعات و دانششناسی، واحد بابل، دانشگاه آزاد اسلامی، بابل، ایران
doi
10.22034/jkrs.2024.62883.1100چکیده
هدف: ابهام یکی از چالشهایی است که ایجاد و رفع آن تأثیر زیادی بر کارایی و دقت سیستمهای ذخیره و بازیابی اطلاعات دارد. این مطالعه در پی شناسایی عوامل علی و مداخلهگر ابهامزا در این سیستمهاست.یافته ها: بیشترین مقوله اصلی در ابهامزایی، «ابهامزایی ذاتی» (6 خرده مقوله، 25%) و کمترین «ابهام عمدی و ابهام ساختاری جمله» (2 خرده مقوله، 4/8 %) هستند. همچنین بیشترین مقوله مداخلهگر در ابهامزایی، «ابهام عمدی و غیرعمدی» (7 خرده مقوله، %41) و کمترین مقوله «منابع نامعتبر» (1 خرده مقوله، 7 %) بود.نتایج: نتایج نشان میدهد که از دیدگاه متخصصان موضوعی عوامل علی ابهامزا در سیستمهای ذخیره و بازیابی اطلاعات شامل ابهام نوشتاری، ابهام عمدی، ابهام گفتاری، ابهامزایی ذاتی، ابهام معنایی کلمات، ابهام ساختاری جمله، ابهام ساختاری در دادهها و عوامل مداخلهگر ابهامزا شامل ابهام عمدی، ابهام غیرعمدی، الگوریتمهای بازیابی اطلاعات، منابع نامعتبر هستند.اصالت و ارزش: تحقیقاتی که تاکنون درزمینۀ عوامل ابهامزایی توسط پژوهشگران ایرانی و غیر ایرانی انجام گرفته است، اغلب از نوع کمی بوده و بیشتر جنبه فنی این موضوع را بررسی کردهاند. رویکرد داده بنیاد در پژوهش حاضر امکان جمعبندی نظرات و کشف عوامل علی و مداخلهگر را فراهم آورده است که قبلاً بررسی نشده است.