تأثیر عصارهی الکلی برگ گزنه، بر تغییرات هیستومورفولوژی و ساختاری حین ترمیم زخم پوستی در موش صحرایی
نویسندگان
1 استادیار، گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهیدچمران اهواز، اهواز، ایران
2 دانشیار گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
doi
10.22055/ivj.2022.343250.2469چکیده
گزنه (Urtica dioica) یکی از مهمترین گیاهان بومی است که برای درمان انواع بیماریها مورد استفاده قرار میگیرد، اما اطلاعات محدودی در مورد اثرات مفید آن بر تغییرات بافتشناسی پوست در طول بهبود زخم در دسترس است. در مطالعهی حاضر اثرات کرم الکلی 5 درصد و 10 درصد عصارهی برگ گزنه به عنوان یک داروی آزمایشی در بهبود زخم مورد بررسی قرار گرفت. موشهای صحرایی به تعداد 30 عدد به طور صادفی به پنج گروه آزمایشی تقسیم شدند. ناحیه پشت حیوانات با استفاده از دستگاه پنچر زخمی شده بود. سپس همهی آنها دو بار در روز به مدت دو هفته تحت درمان قرار گرفتند. گروه کنترل در محل زخم نرمال سالین دریافت کردند. گروه شم حلال یوسرین و گروه فنی توئین پماد 1 درصد دریافت کردند. دو گروه آزمایشی عصاره گزنه 5 و 10 درصد را دریافت کردند. در نهایت 14 روز پس از شروع مطالعه تغییرات بافتی در پوست محل زخم، مقدار بافت گرانوله، بلوغ فیبروبلاست بافت گرانوله، رسوب کلاژن، اپیتلیال شدن مجدد، نئوواسکولاریزاسیون، محتوای هیدروکسی پرولین و درصد بهبود زخم در گروههای مختلف آزمایشهای مختلف مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. در روز 14 آزمایش، گروههای تیمار شده با فنیتوئین و عصارهی گزنه در مقایسه با گروه گروه کنترل تأثیر بهتری بر بهبود زخم داشتند. محتوای هیدروکسی پرولین در زخمهای خشک شده در گروههای تحت درمان با عصارهی گزنه در مقایسه با گروه کنترل به طور قابل توجهی افزایش یافت. این یافتهها در گروه تحت درمان با عصارهی 10 درصد به طور قابل توجهی بهتر از گروه تحت درمان با عصارهی 5 درصد بود. این نتایج با تصاویر بافتشناسی نیز به خوبی تأیید شدند. با توجه به نتایج به دست آمده، عصارهی گزنه تا حدودی شبیه به داروهای شیمیایی رایج ترمیمکننده زخم مانند فنیتوئین، تأثیر مثبتی بر تغییرات پوستی حین بهبود زخم داشته و این اثرات وابسته به دوز بوده است.