سنجش ضریب کارایی تجاری‌سازی در پارک‌های علم و فناوری ایران با توجه به ظرفیت صنعتی و نوآوری منطقه‌ای

نویسندگان

1 استاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.

2 هیات علمی برنامه ریزی آموزشی دانشگاه میبد، ایران.

doi
10.22111/jmr.2023.42695.5803
چکیده

این مطالعه با استفاده از رویکرد تحلیل پوششی داده‌‌های بوت‌‌استرپ نهاده‌محور با استفاده از الگوریتم LSW، به تخمین مقادیر کارایی تورش اصلاح‌شده کارایی فنی، مدیریتی و مقیاس مراکز فناوری با تأکید بر پارک‌های علم و فناوری در ایران پرداخته است. پرسش محوری این مقاله آن است که ظرفیت صنعتی و ظرفیت نوآوری منطقه‌ای در هر استان چگونه بوده و ماتریس ارتباط بین ضریب تجاری‌سازی و ضریب صنعتی و نوآوری هر منطقه به چه صورت است. نتایج به‌دست‌آمده از این مطالعه حاکی از آن است که نمرۀ ابَرکارایی در مراکز فناوری کشور (بازده متغییر نسبت به مقیاس) 97/2، نمرۀ کارایی 94/0 و نمرۀ کارایی با استفاده از روش بوت‌استرپ، 85/0 است. همچنین یافته‌های تحقیق نشان‌‌دهندۀ آن است که مهم‌ترین عامل در ارتقای کارایی فنی پارک‌های علم و فناوری کشور، ارتقای کارآمدی مدیریتی است. براساس یافته‌های تحقیق، تنها 5 پارک از میان 15 پارک علم و فناوری با کارایی تجاری‌سازی بالا دارای نوآوری بالا هستند که سه مورد از آن‌ها در مناطق صنعتی و دو مورد دیگر در مناطق نیمه‌صنعتی مستقر هستند. ازجمله دلایل موفقیت آن‌ها، می‌توان به وجود صنایع پیشران، وجود ارتباط مؤثر دانشگاه و مؤسسات پژوهشی با صنعت، شبکه‌بندی مرتبط با نوآوری و مواردی از این قبیل اشاره کرد. از سوی دیگر با نگاهی به 4 منطقۀ غیرنوآور که کارایی تجاری کمتری دارند، مشخص می‌شود که آن‌ها در مناطق نیمه‌صنعتی و ضعیف مستقر هستند و ازجمله مهم‌ترین موانع نوآوری آن‌ها، می توان به عدم خوشه‌بندی‌های دانشی، تأکید بر مهارت‌های نظری مطلق، عدم‌هماهنگی لازم میان سازمان‌های تخصصی و عدم تأکید بر نوآوری اشاره کرد.