مطالعهی مورفومتریک مخ و مخچه در خدنگ هندی خاکستری (Herpestes edwardsii)
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران
2 استاد گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 استادیار گروه علوم پایه، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22055/ivj.2021.255977.2320چکیده
خدنگ نام حیوانی است که شامل 30 گونه از خانوادهی خدنگیان (Herpestidae) میباشد و در نواحی وسیعی از جنوب غرب آسیا و به خصوص در ایران یافت میشوند. مطالعات آناتومیکی و مورفومتریک مغز به دلیل اهمیت بالای آن در زمینههای مختلف دامپزشکی و جانورشناسی مورد توجه متخصصین علوم تشریح بوده است. به دلیل کمبود اطلاعات لازم پیرامون ساختمان مغز در گوشتخواران وحشی، مطالعهی حاضر به منظور ادراک بهتر از ویژگیهای مورفومتریک آن در خدنگ انجام گرفت. بدین منظور از لاشهی 8 قلاده خدنگ بالغ که در نواحی مختلف استان فارس بر اثر حوادث طبیعی مرده بودند، استفاده گردید. در ادامه مغز به دقت از جمجمه جدا شده و اندازهگیری و مشاهدات لازم بر روی قسمتهای مختلف آن ثبت گردید. اعداد به دست آمده از اندازهگیریها به تفکیک جنسیت، به کامپیوتر داده شده و به منظور آنالیز آماری از برنامهی SPSS (نسخهی 22) و آزمون تی دانشجویی (T.student) استفاده گردید. سطح 05/0P≤ برای معنادار بودن اختلاف بین دادهها در نظر گرفته شد. نتایج این مطالعه نشان داد که نسبت وزن مغز به وزن بدن (EQ) و همچنین نسبت وزن مخچه به وزن کل مغز در خدنگ از سایر گوشتخواران بیشتر است. به طور کلی، یافتههای مورفومتریک مغز خدنگ با سبک زندگی حیوان هماهنگی دارد. از لحاظ الگوی برآمدگیها و فرورفتگیهای سطح مخ تفاوتی بین خدنگ و بقیه گوشخواران دیده نشد. این مطالعه یک ارزیابی اولیه بوده و به منظور مطالعات پیشرفتهتر، استفاده از روشهای تصویربرداری جدید پیشنهاد میشود.