ارائه الگوی نوآورانه توانایی‌های انتقال فناوری در صنایع پتروشیمی ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشته مدیریت تکنولوژی، گروه مدیریت تکنولوژی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار گروه مدیریت صنعتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.

3 دانشیار گروه مدیریت صنعتی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

4 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22111/jmr.2020.33936.5043
چکیده

     توانایی‌های انتقال فناوری نقش مهمی در فرایند انتقال فناوری موفق و اثربخش ایفا می‌نماید. هدف از انجام این پژوهش ارائه مدلی کاربردی برای شناسایی عوامل و شاخص‌های مؤثر بر توانایی‌های انتقال فناوری در صنایع پایین‌دستی پتروشیمی می‌باشد. پژوهش حاضر از حیث هدف کاربردی بوده و در زمره پژوهش‌های کیفی- کمی با رویکرد اکتشافی دسته‌بندی می‌گردد. جامعه آماری  پژوهش در بخش کیفی 15 نفر از خبرگان صنایع پایین‌دستی پتروشیمی بوده اند که این  افراد با استفاده از روش نمونه­گیری گلوله برفی به منظور طبقه بندی شاخص ها، سنجش روایی محتوا، اولویت­بندی توانایی­ها با تکمیل پرسشنامه مقایسات زوجی انتخاب شده اند. همچنین در بخش کمی جهت تحلیل عاملی، از نظرات 388 نفر از مدیران و کارشناسان صنایع پایین دستی پتروشیمی جهت تکمیل پرسشنامه  بهره گرفته شده است. جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها و نیز بررسی برازش مدل نظری پژوهش، از مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزار AMOS استفاده‌شده است. نتایج نشان‌دهنده آن است که 82 شاخص در قالب 8 عامل بر روی توانایی‌های انتقال فناوری تأثیرگذار است. همچنین توانایی اشاعه فناوری بعلت دارا بودن  بیشترین ضریب تعیین، بالاترین اهمیت را در این صنعت دارا می باشد  و توانایی انطباق فناوری و نیز توانایی توسعه و بهبود فناوری، دارای بالاترین ضریب تعیین پس از اشاعه فناوری  می باشند. این نتیجه نشان می‌دهد که مدیران ارشد و سیاست‌گذاران صنعت پتروشیمی می‌بایست به توانایی‌های مرحله اشاعه فناوری توجه ویژه‌ای نمایند و در جهت تقویت این عوامل بکوشند.