درآمدی بر تعامل میان ادبیات کلاسیک عرفانی با سینمای معناگرا (با تأکید بر تحلیل ظرفیتهای نمایشی رسالهی حی بن یقظان ابن سینا)
نویسندگان
1 استادیار گروه عمومی، دانشگاه هنر
2 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه تربیت مدرس
3 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تربیت مدرس
doi
چکیده
برای بررسی بهتر تعامل میان ادبیات و سینما، میتوان با توجه به یک طبقهبندی کلی و با در نظر گرفتن انواع ادبی (حماسی، تعلیمی، غنایی، عرفانی و شاخههای آنها) و ژانرهای مختلف سینمایی، این رابطه را به طور تخصصیتر مورد توجه قرار داد. بر این اساس، در پژوهش حاضر تلاش شده به روش توصیفی - تحلیلی چگونگی تعامل میان ادبیات عرفانی با سینمای معناگرا بررسی شده و نشان داده شود که این آثار چگونه میتوانند در سینمای هنری و معناگرا، به نسخههای تصویری تبدیل شوند. به این منظور، رسالهی حی بن یقظان ابن سینا نیز به عنوان نمونه بررسی شده و نتایج تحلیل در قالب اشارات کلی به آثار مشابه تعمیم داده شده است. به این ترتیب باید گفت برجستگی، تنوع و تکثر تصاویر حاصل از توصیفات نویسنده در این نوع آثار باعث خلق فضا، شخصیتها و موقعیتهایی میشود که به نوعی با سینمای ناب و غیر روایی همخوانی دارد. در این متون معانی با ایجاد تصاویر و موقعیتهای متنوع، قابل درک میشوند و همین شیوهی بیان ادبی، نقطهی اشتراک با زبان سینمای هنری است؛ و این امکان را ایجاد میکند که بتوان با استفاده از آثاری از این نوع، سینمای اقتباسی با رویکرد معناگرا را رشد و توسعه داد.