مکان یابی محل دفن زباله های جامد شهری در شهرستان اسفراین

نویسندگان

1 استادیار دانشکده علوم‌زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

2 دانشجوی کارشناسی‌ارشد زیست‌محیطی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

doi
10.22084/nfag.2021.23565.1447
چکیده

دفن زباله در زیر­زمین یکی از مهم­ترین استراتژی­های مدیریت پسماند است. بنابراین مکان­یابی دفن­گاهی با کمترین آثار زیست­محیطی نقش حیاتی برای برنامه­ریزان شهری دارد. در این تحقیق روش تصمیم­گیری چند معیاره با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) در محیط سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) بکار برده شد تا بتوان بهترین مکان را برای زباله­های شهر اسفراین بدست آورد. 13 معیار مهم اصلی (شامل نفوذپذیری، فاصله از گسل، منابع قرضه، لرزه­خیزی، عمق سطح آب زیرزمینی، کیفیت آب زیرزمینی، شیب، بارش، فاصله سیستم­های زهکشی، جهت باد، کاربری اراضی، نزدیکی به مرکز تولید زباله، فاصله از جاده) در چهار گروه مختلف بکار برده شد. هم­چنین از یک لایه حریم­های زیست­محیطی برای ایجاد یک شعاع ممنوعه اطراف عناصر ریسک­پذیر استفاده گردید. بر پایه نتایج ماتریسAHP ، کاربری اراضی و لرزه­خیزی به ترتیب دارای بیش­ترین (233./) و کمترین (13./) وزن بوده و نرخ ناسازگاری در تمامی پارامترها کمتر از 07/0 بدست آمد. در نهایت منطقه مورد مطالعه از نظر مناسب بودن برای دفن­گاه به 4 رده تقـسیم شد. نتایج نـشان می­دهد که نیمه شمالی منطقه مورد مطالعه عمدتا در رده نامناسب تا نسبتا نامناسب بوده در حالی­که نیمه جنوبی غالبا در رده مناسب تا نسبتا مناسب قرار دارد. بر پایه ملاحظات زیست­محیطی و اجرایی، بهترین مکان محدوده­ای با وسعت 40 هکتار در فاصله 14 کیلومتری جنوب­غرب اسفراین می­باشد.