مدل‌سازی زیستگاه کفچه‌مار (Naja naja oxiana) در پارک ملی گلستان

نویسندگان

1 استادیار گروه محیط‌زیست، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع‌طبیعی گرگان

doi
چکیده

با وجود تنوع ژنتیکی بالای مارها و اهمیت آن‌ها به‌عنوان صیادان رده بالا در بسیاری از اکوسیستم‌ها، بوم‌شناسی بسیاری از گونه‌های مار هنوز ناشناخته است. در تحقیق حاضر، استفاده خردزیستگاه و کلان‌زیستگاه کفچه‌مار در پارک ملی گلستان مورد مطالعه قرار گرفت. تعداد 13متغیر خردزیستگاهی و کلان‌زیستگاهی به همراه داده‌های حضور و عدم حضور گونه در هر یک از 101 پلات نمونه‌برداری ثبت شد. پلات‌های نمونه‌برداری به ابعاد 12 ´ 12 متر و به تعداد 2 بار به ازای هر نقطه حضور تشکیل شد. بر این اساس، تعداد 53 پلات حضور و به همین تعداد پلات عدم حضور در فصل بهار و تعداد 48 پلات حضور و به همین تعداد پلات عدم حضور در فصل تابستان برداشت شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها بر مبنای رگرسیون منطقی دوگانی انجام پذیرفت. نتایج نشان داد که پارامترهای زیستگاهی شامل میزان شیب، سطح پوشش سنگی و ارتفاع از سطح دریا مؤثرترین متغیرهای اثرگذار بر حضور گونه در فصل بهار هستند و متغیرهای سطح پوشش سنگی، میزان شیب و تراکم ساقه‌های چوبی مؤثرترین متغیرهای اثرگذار بر حضور کفچه‌مار در فصل تابستان می‌باشند. زیستگاه‌های استپی با مشخصاتی همانند درصد شیب پایین، ارتفاع کم، سطح پوشش سنگی و تراکم ساقه‌های چوبی بیشتر، در پارک ملی گلستان قابلیت پشتیبانی از کفچه‌مار را دارند.