آنتروتوکسمی در گوسفندان منطقه اهواز؛ مطالعه پاتولوژی، باکتریولوژی، سرولوژی و مولکولی
نویسندگان
1 دانش آموخته دکترای تخصصی پاتولوژی، گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
2 دانشیار گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
3 استاد گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
4 دانشیار گروه پاتوبیولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
5 استاد گروه علوم درمانگاهی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
doi
10.22055/ivj.2019.172460.2119چکیده
تیپ D کلستریدیوم پرفرینجنس، عامل بیماری حاد و کشندهای به نام آنتروتوکسمی بوده که غالباً گوسفند و بز را درگیر میکند. هدف از این مطالعه، ارزیابی جنبههای پاتولوژی، باکتریولوژی، سرولوژی و مولکولی این بیماری در گوسفندان منطقهی اهواز بوده است. بدین منظور در فاصلهی زمانی 23 ماهه،20 رأس گوسفند مشکوک به آنتروتوکسمی، (بر پایهی اطلاعات بالینی) به طور معمول کالبدگشایی شده و نمونههای لازم از آنها جهت آزمایشهای بعدی اخذ گردید. در 50 درصد از دامها مرگ ناگهانی به عنوان بارزترین یافتهی بالینی گزارش شده بود. معمولترین نشانههای آسیبشناسی مشاهده شده در حیوانات مزبور خونریزی اندوکارد (70 درصد)، پنومونی بینابینی (65 درصد)، ادم و خونریزی مغزی (60 درصد) و نکروز حاد لولهای (65 درصد) بود. علاوه بر این در 50 درصد از دامهای مزبور، گلوکوزاوری نیز به اثبات رسید. بررسیهای معمول باکتریولوژیک بر روی محتویات روده، نشاندهندهی جداسازی 6 جدایه مشکوک به کلستریدیوم پرفرینجنس بود که بر پایهی یافتههای PCR، 4 جدایه تیپ A و 1 جدایه از هر یک از تیپهای C و D بودند. تشخیص توکسین در محتویات روده با استفاده از آزمون الایزای غیرمستقیم صورت پذیرفت که نتایج آن با یافتههای PCR همخوانی داشت. با فرض ضایعات مغزی و گلوکوزاوری به عنوان شاخص آنتروتوکسمی تیپ D، وقوع آنتروتوکسمی در حداقل 50 درصد نمونهها مورد گمان است که البته با یافتههای دیگر آزمونها، همخوانی نداشت. یافتههای این مطالعه نشاندهندهی اهمیت تازه بودن نمونهها در نتایج آزمونهای قابل استفاده برای ردیابی کلستریدیوم پرفرینجنس و توکسینهای آن، است. همچنین با توجه به سابقهی واکسیناسیون در اغلب حیوانات مورد مطالعه، رعایت اصول واکسیناسیون در دامداریهای محلی مورد تردید است.