تبیین فرایند تجربه نشاط و خودباوری در دانشجویان از طریق تمرینات مقاومتی: پژوهشی کیفی با رویکرد نظریه داده‌بنیاد اشتراوس و کوربین

نویسندگان

1 گروه علوم ورزشی و تندرستی ، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران، ایران

doi
10.22038/mjms.2021.27083
چکیده

مقدمه: هدف پژوهش حاضر تبیین فرایند تجربه‌ی نشاط، خودباوری و سبک زندگی فعال در میان دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر در پی مشارکت در یک برنامه هشت‌ هفته‌ای تمرینات مقاومتی بود.روش کار: این مطالعه با رویکرد کیفی و روش نظریه داده‌بنیاد نظام‌مند اشتراوس و کوربین انجام شد. جامعه پژوهش شامل دانشجویان کارشناسی شرکت‌کننده در دوره تمرینات مقاومتی بود و نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق گردآوری و با سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شد.نتایج: یافته‌ها نشان داد که تجربه تمرین در دانشجویان یک «فرآیند تحول روانی–اجتماعی» را رقم می‌زند. این فرآیند از تعامل میان شرایط علّی (فشار تحصیلی و نیاز به بازسازی روانی)، شرایط زمینه‌ای (محیط حمایتی تمرین، تعامل اجتماعی و نقش مربی)، شرایط مداخله‌گر (انگیزه درونی، الگوهای خواب و تغذیه) و راهبردهای خودتنظیمی (برنامه‌ریزی، خودنظارتی و تمرکز بر پیشرفت شخصی) شکل گرفت و پیامدهایی مانند افزایش نشاط روانی، رشد خودباوری، احساس توانمندی، بهبود تصویر بدنی و اصلاح سبک زندگی به دنبال داشت.نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد که تمرینات مقاومتی در محیط دانشگاهی فراتر از تمرین بدنی بوده و کارکردی هویتی، روانی و اجتماعی دارد و می‌تواند در طراحی مداخلات سلامت دانشجویی مؤثر باشد.