تحلیل ادراک ذهنی-روانی کاربران از کیفیت منظر صوتی فرودگاه بین‌المللی مهرآباد با تأکید بر نقش فضاهای سبز

نویسندگان

1 گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج. ایران.

2 گروه مهندسی علوم باغبانی و فضای سبز، دانشکدة کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

3 گروه مهندسی علوم باغبانی و فضای سبز، دانشکدة کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

4 گروه مهندسی علوم باغبانی و فضای سبز، دانشکدة کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

doi
10.22059/jne.2025.405550.2860
چکیده

منظر صوتی به‌عنوان یکی از ابعاد بنیادین کیفیت محیط، نقشی تعیین‌کننده در تجربة ذهنی و روانی کاربران از فضاهای شهری و زیرساختی دارد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل ادراک ذهنی–روانی کاربران از کیفیت منظر صوتی فرودگاه مهرآباد و بررسی تأثیر فضاهای سبز در بهبود این ادراک انجام شد. روش تحقیق مبتنی بر رویکرد تلفیقی بود؛ داده‌های کمی از طریق اندازه‌گیری‌های میدانی تراز صوت ((LAeq)dB) و داده‌های کیفی از طریق پرسشنامه و مصاحبة نیمه‌ساختاریافته با کاربران گردآوری گردید. یافته‌ها نشان داد که حضور و سازماندهی فضاهای سبز در محیط فرودگاه به‌طور معنی‌داری موجب کاهش ادراک مزاحمت صوتی و افزایش احساس آرامش، تعلق و رضایت محیطی می‌شود. افزون بر این، کیفیت ادراک صوتی کاربران بیش از آنکه تنها تابع شدت صدا باشد، به ترکیب بصری–شنیداری و تنوع آوایی محیط وابسته است. بر پایة نتایج، می‌توان گفت که تقویت ساختار سبز در طراحی منظر صوتی فرودگاه‌ها، ضمن ارتقای کیفیت زیباشناختی و بوم‌شناختی محیط، در جهت بهبود سلامت روانی و تجربة ادراکی کاربران نیز مؤثر است.