ارزیابی توانایی میکروارگانیسم‌های Rhodococcus fascians LMG3623 و قارچ Penicilium در تجزیة آسفالتین جدا شده از خاک

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکدة کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکدة کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

3 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکدة کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

4 گروه مهدندسی محیط‌زیست، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

doi
10.22059/jne.2025.401188.2836
چکیده

ترکیبات نفتی و مشتقات آنها از خطرناکترین آلاینده­ های خاک و آب در جهان ­اند. شاخه‌ای از ترکیبات نفت خام مربوط به ترکیبات قطبی است که شامل رزین‌ها و آسفالتین‌ها می‌شود. ترکیبات  قطبی نفت معمولاً به‌دلیل ساختار پیچیده‌ای که دارند به‌سختی تجزیه می­شوند. بنابراین هدف از مطالعة حاضر شناسایی میکروارگانیسم­های مؤثر در تجزیة باقیمانده ­های آسفالتین در خاک ­های آلوده نفتی بوده است. باکتری­ ها و قارچ‌های مورد استفاده در این تحقیق از کلکسیون میکروبی گروه علوم و مهندسی خاک دانشگاه تهران که از مناطق دارای آلودگی نفتی قدیمی و مناطق دارای آلودگی پساب جداسازی و شناسایی شده بودند، تهیه شد. توانایی سویه­ های مورد نظر در تجزیة نفت، به‌صورت کشت خالص به‌مدت یک هفته در 50 میلی‌لیتر محیط کشت بوشنل­ هاوس دارای 500 و 1000 میلی‌گرم بر لیتر آسفالتین مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد باکتری Rhodococcus fascians LMG3623 و قارچ Penicillium sp. توانستند به‌ترتیب 36 و 14/5درصد و 22 و 14/5درصد آسفالتین با غلظت 500 و 1000 میلی­گرم را بعد از 60 روز در محیط مایع حذف نمایند و در غلظت 500 میل­گرم بر لیتر آسفالتین،  9/8 (باکتری) و 6 (قارچ) میلی‌گرم بر لیتر بیومس میکروبی تولید نمایند. مقایسة نتایج تجزیه‌و‌تحلیل FTIR ساختار آسفالتین تیمار شده  توسط باکتری Rhodococcus fascians LMG3623 با نمونة شاهد در محیط مایع نشان داد، گروه­ های آلکان‌ها، آلکین­ ها، آلکن­ ها و آروماتیک ­ها مورد حمله باکتری قرار گرفته و در طی تجزیة زیستی به‌ترتیب به گروه­ های اکسیژن‌دار، فسفری، آلینی، کتونی و آمینی تبدیل شده ­اند.