شناسایی مؤلفههای اصلی تعلیم و تربیت متامدرن
نویسندگان
1 گروه فن و کار، دانشگاه فرهنگیان، ایران.
2 گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه فرهنگیان، ایران.
doi
10.22034/jpiut.2024.63457.3864چکیده
پژوهش حاضر با هدف شناسایی مؤلفههای تعلیم و تربیت متامدرن انجام شده است. به منظور دستیابی به هدف پژوهش از روش توصیفی – تحلیلی استفاده شده است. دستاورد بررسی و تحلیل توصیفی اطلاعات منابع علمی مرتبط با موضوع پژوهش، شناسایی مفاهیم خردورزی عصبشناختی، اندیشهورزی پویا، تفکر انتقادی و خلاق، آزادی علمی، خودتنظیمی، جهتگیری ایدئولوژیک اخلاقی، جامعهپذیری علمی، تحولنگری آموزشی، سازندهمحوری برنامه درسی، الگوی یادگیری فناوریمحور و ایدئولوژی تربیت سبز بود که در دو سطح ویژگیهای فردی و بینفردی و ویژگیهای ساختاری تعلیم و تربیت متامدرن سطحبندی شدند. متامدرنیسم به عنوان یکی از رویکردهای نوین فکری در هزاره سوم به عنوان پارادیم بازآفرینی امکان فراتر رفتن از محیط و ایجاد تغییر مثبت در جوامع بهگونهای عمل میکند که بتواند واقعیتهای پراکنده را با معنایی جدید و به صورت یکپارچه و منسجم در بستری از سازوکارهای توسعهای، خلاقانه و اخلاقی هدایت کند. از سویی برنامه درسی متامدرن باید به دنبال توانمندسازی معلمان و افزایش توان تحلیل و تبیین ترکیبی و چندبعدی از پدیدههای تربیتی را از ابعاد مختلف به صورت همزمان و جندبعدی و چندسطحی فراهم سازد. در واقع نگاه برنامه درسی متامدرن، یک نگاه هرمونوتیک، چندبعدی و چندساحتی است و در این مسیر میکوشد، ضمن مقابله با محدودیتها و محرومیتهای آموزشی، بستر مساعدی را برای توسعه عدالت آموزشی و برابری و برخورداری از فرصتها برای فراگیران ایجاد کند. بنابراین این رویکرد با توسعه توان شناختی و عاطفی و توسعه قابلیتهای ارتباطی در بستر ساختار برنامههای درسی و سازوکارهای آموزشی خلاق و مبتنی بر تفکر انتقادی زمینه دستیابی به یکی از اهداف نوین نظامهای تعلیم و تربیت یعنی، توسعه سبز و پایدار زیستبوم فردی و اجتماعی را فراهم ساخته و زمینهساز دستیابی سیاستگذاران و برنامهریزان نظام تعلیم و تربیت به برنامههای راهبردی اثرگذار در نظام تعلیم و تربیت خواهد شد.