کاربرد روش ژئوالکتریک در بررسی پارامترهای هیدرولیکی آب زیرزمینی
نویسندگان
1 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، ایران
2 کارشناسارشد مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، ایران
3 دانشجوی دکترا، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، ایران
doi
10.22084/nfag.2021.24491.1474چکیده
روش ژئوالکتریک یکی از جدیدترین روشهایی است که با هزینه کم و دقت قابل قبول میتواند نقش مهمی را در تعیین پارامترهای هیدرولیکی لایه آبدار ایفا کند. در این پژوهش با استفاده از روش ژئوالکتریک در مناطقی که سنگ بستر در سطح بالا قرار گرفته و لایه اشباع از ضخامت مناسب و قابلیت حفاری را دارا است استفاده شد. بر همین اساس بهعنوان یک محدوده مطالعاتی برای تخمین پارامترهای هیدرولیکی، دشت زرینآباد گلتپه واقع در استان زنجان از استانهای شمال غربی کشور ایران، انتخاب و مورد بررسی قرار گرفت. تعیین ضرایب هیدرولیکی به روش ژئوالکتریک بر اساس محاسباتی است که سینگال و نیواس ارائه کردند، محاسباتی که از مقاومت عرضی اصلاح شده بهره میگیرد. 38 سونداژ برداشت شده در دشت زرینآباد گلتپه، 18 سونداژ الکتریکی برای تعیین پارامترهای هیدرولیکی انتخاب شد و تفسیر دادههای سونداژ با استفاده از نرمافزار IPI2win انجام شد، بررسیهای انجام شده نشان دادند که مقادیر kб در دشت زرینآباد 3 کلاس مستقل را تشکیل میدهند که دارای kб ثابتی هستند. همانطور که سینگال و نیواس اشاره میکنند میتوان با توجه به این دستهبندی دشت ضرایب هیدرولیکی را تعیین نمود. نتایج محاسبه شده نشان داد که در تعیین ضرایب هیدرولیکی هیچ تفاوت معنیداری بین دو روش لوگهای حفاری، و روش ژئوالکتریک وجود ندارد. رابطه همبستگی که بین ضریب قابلیت انتقال و مقاومت عرضی اصلاح شده بدست آمده (با ضریب همبستگی 97/0) نشاندهنده صحت آزمایشات در این دشت و همچنین تاییدی بر مطالعات قبلی سینگال و نیواس میباشد.