بررسی کیفیت هوا و منابع آلودگی صنعتی در شهر بندرعباس: تحلیل سه ساله (1401-1399)
نویسندگان
1 گروه محیط زیست، شرکت پژوهندگان آرمان سبز محیط، مرکز فناوری و نوآوری دانشگاه یزد، پارک علم و فناوری یزد، یزد، ایران.
2 گروه محیط زیست، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
3 گروه محیط زیست، دانشکدة منابع طبیعی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.
4 گروه محیط زیست، دانشکدة منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد، یزد، ایران.
doi
10.22059/jne.2024.367551.2618چکیده
شاخص کیفیت هوا جهت گزارش روزانة کیفیت هوا استفاده می شود، پاک بودن یا آلوده بودن هوا و اثرات سلامتی مرتبط با آن را به مردم نشان می دهد. بههمین منظور بررسی تغییرات کیفیت هوای شهر بندرعباس و همبستگی آن با پارامترهای هواشناسی طی سالهای 1399 تا 1401 محور توجه این مطالعه بوده است. داده های شاخص کیفیت هوا (برای ساعت 11 صبح و 11 شب هر شبانهروز) از ایستگاه پایش آلودگی هوای بندرعباس و داده های هواشناسی برای ساعت های مذکور (شامل سرعت باد، جهت باد، پوشش ابر، دما و رطوبت) از سایت دانشگاه آیووا اخذ شد. برای محاسبات آماری از ویرایش 27 نرمافزار SPSS استفاده گردید. نتایج روزانه نشان داد که شاخص کیفیت هوا با جهت باد و دما ارتباط مستقیم و با پوشش ابر ارتباط معکوس داشته و این شاخص در تابستان بهطور معنی داری بیشتر از سایر فصل ها است. نتایج نشان داد غلظت ازن و دیاکسید گوگرد در شب با جهت باد ارتباط معنی دار داشته است. مهمترین کانون های بالقوة آلودگی صنعتی در محدودة مورد مطالعه شامل پالایشگاه ستارة خلیج فارس، پالایشگاه بندرعباس، آلومینیوم المهدی، فولاد هرمزگان، فولاد کاوه و نیروگاه حرارتی بندرعباس شناسایی شدند که در غرب شهر قرار دارند. با توجه به ارتباط قوی بین جهت باد و شاخص کیفیت هوا، فاصلة کانون های آلاینده از شهر بههمان میزان جهت باد غالب، اهمیت دارد. بنابراین در مکان یابی صنایع باید علاوه بر جهت باد غالب، فاصلة بهینه از شهر نیز با توجه به پیچیدگی توپوگرافی در نظر گرفته شود.