بررسی اثر کمپوست بر گیاه پالایی شوری و نیترات توسط گیاه ماش

نویسندگان

1 گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدة کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

2 گروه مهندسی عمران، دانشگاه آسیا و اقیانوسیه.

3 گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکدة کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

4 گروه تولیدات گیاهی، دانشکدة کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبدکاووس، گنبدکاووس، ایران.

doi
10.22059/jne.2024.382354.2711
چکیده

در استفادة بلندمدت از کودهای شیمیایی، امکان افزایش سطح برخی عناصر در خاک وجود دارد که در آینده با انتقال به اندام­ های مختلف گیاهان، موجب افزایش خطر برای سلامت انسان خواهند شد. بنابراین، استفاده از گیاهانی که موجب کاهش سطح این عناصر در خاک می ­شوند از اهمیت بالایی برخودار است. از جمله فرآیندهای مؤثر در افزایش کارآیی گیاه‌پالایی، استفاده از کودهای زیستی و آلی می­باشد. ازجمله کودهای آلی می­ توان به کمپوست اشاره کرد که مواد آلی ساختمان خاک را بهبود بخشیده و شرایط را برای گیاه‌پالایی و تولید زی ­توده افزایش می ­دهند. تحقیق حاضر با هدف استفاده از گیاه‌پالایی و مطالعة اثر کمپوست بر توانایی گیاه‌پالایی نیترات توسط گیاه ماش انجام شد. عامل‌های مورد بررسی در این تحقیق شامل ترکیب نیترات+کمپوست در 7 سطح شامل نیترات با غلظت‎های 10، 30 و 50 میلی­ گرم بر لیتر، نیترات با غلظت ­های 10، 30 و 50 میلی‌گرم بر لیتر همراه با کمپوست و تیمار شاهد و عمق خاک در سه سطح شامل 10-0، 20-10 و 30-20 سانتی‎متر بود. نتایج نشان داد که در مرحلة غلاف‎دهی بیشترین غلظت نیترات با 30/32میلی‌گرم بر لیتر مربوط به ریشة گیاه در تیمار SCn3 (کمپوست+نیترات با غلظت 50 میلی‌گرم بر لیتر) و کمترین غلظت نیترات با 3/14 میلی‌گرم بر لیتر مربوط به ساقة گیاه در تیمار شاهد بود. در مرحلة رسیدگی، بیشترین غلظت نیترات با 10/33میلی‌گرم بر لیتر مربوط به ریشة گیاه در تیمار Sn3 (نیترات با غلظت 50 میلی‌گرم بر لیتر) و کمترین غلظت نیترات با 5/1 میلی‌گرم بر لیتر مربوط به برگ گیاه در تیمار شاهد بود. بیشترین وزن تر گیاه در مرحلة غلاف‎دهی و رسیدگی مربوط به ریشة گیاه در تیمار Scn3 (کمپوست و غلظت 50 میلی‌گرم بر لیتر نیترات) به‌ترتیب برابر 36/97و 17/69گرم بود. کمترین وزن­تر گیاه در مرحلة غلاف‎دهی مربوط به ساقة گیاه برابر 4/87 گرم و در مرحلة رسیدگی مربوط به برگ در تیمار Scn2 (استفاده از کمپوست+آبیاری با غلظت 30 میلی‌گرم بر لیتر نیترات) برابر 41/6 گرم بود. بیشترین وزن خشک گیاه با 2/103 گرم مربوط به ریشة گیاه و تیمار Sn3 ( آبیاری با 50 میلی‌گرم بر لیتر نیترات) و کمترین وزن خشک گیاه با 26/7گرم مربوط به تیمار برگ گیاه و شاهد بود.

کلیدواژه‌ها