فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آلودگی خاک به فلزات سنگین، ناشی از فعالیت‌های انسانی نظیر صنایع و کشاورزی، به‌عنوان یک چالش جدی محیط‌زیستی مطرح است که اثرات نامطلوبی بر کیفیت خاک، آب‌های زیرزمینی و سلامت انسان و دام دارد. روش‌های سنتی پاکسازی خاک، مانند شستشو و دفن، پرهزینه و زمان‌بر هستند. از این‌رو، استفاده از روش‌های نوین و کم‌هزینه مانند گیاه‌پالایی (Phytoremediation) ضروری به‌نظر می‌رسد. این روش با استفاده از گیاهان، آلاینده‌ها را از محیط‌های آلوده حذف می‌کند و به‌عنوان یک راهکار پایدار و دوستدار محیط‌زیست شناخته می‌شود. این مطالعه به بررسی تجمع فلزات سنگین سرب (Pb)، کادمیوم (Cd) و کروم (Cr) در گیاه نی (Phragmites australis) و رسوبات رودخانة کارون در محدودة شهرستان باوی می‌پردازد. نمونه‌برداری از ریشه، برگ و رسوب در شش ایستگاه و با سه تکرار انجام شد. غلظت فلزات با استفاده از دستگاه جذب اتمی اندازه‌گیری و با نرم‌افزارهای SPSS و Excel تجزیه‌و‌تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بیشترین تجمع فلزات در رسوب و سپس در ریشة گیاه نی وجود داشت. همچنین، غلظت سرب (14/15میلی‌گرم) در رسوب گیاه نی، در مقایسه با کادمیوم (9/16 میلی‌گرم) و کروم (3/34میلی‌گرم) بالاتر بود. این مطالعه نشان می‌دهد که گیاه نی، به‌ویژه ریشة آن، پتانسیل مناسبی برای پایش و جذب فلزات سنگین در رودخانة کارون دارد و می‌تواند برای استراتژی‌های گیاه‌پالایی مورد استفاده قرار گیرد. به‌همین دلیل، تحقیقات آتی باید بر بررسی گونه‌های گیاهی جدید، بهینه‌سازی سیستم‌های گیاه‌پالایی و ارزیابی اقتصادی و اجتماعی این روش متمرکز شود.