ارزیابی تغییرات شاخصهای تنوعزیستی در فواصل مختلف از جادههای جنگلی غرب گیلان (مطالعة جنگلهای چفرود گیلان)
نویسندگان
1 گروه آموزشی علوم و مهندسی جنگل، دانشکدة کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.
doi
10.22059/jne.2024.372004.2648چکیده
ارزیابی تغییرات خصوصیات اکولوژیک در اکوسیستم برای اعمال برنامه ریزی و مدیریت صحیح ضروری است. این پژوهش با هدف ارزیابی تغییرات خصوصیات اکولوژیک جنگل در حاشیة جاده های جنگلی در جنگل های غرب استان گیلان انجام شد. بدینمنظور، دو جاده با قدمت ساخت متفاوت انتخاب شد. در هر جاده 10 ترانسکت به طول 70 متر به سمت بالا و پایین دامنه پیاده شد. در هر ترانسکت در فواصل 1 متر، 10 متر و 50 متر از لبة جاده، قطعات نمونه با مساحت 20 مترمربع پیاده و نوع و تعداد گونههای چوبی برداشت شد. برای بررسی تنوع از شاخصهای سیمپسون، غنای منهینیک و یکنواختی پیلو و جهت تجزیهوتحلیل دادهها از تجزیهواریانس و آزمون های دانکن و LSD استفاده شد. نتایج نشان داد که زادآوری گونهها در طبقات فاصله ای (0/021=pvalue)، جاده جدیدساخت و قدیم ساخت (033/ 0=pvalue) و بالادست و پایین دست (0/046=pvalue) متفاوت است. همچنین نتایج تجزیه واریانس نشان داد هر چند شاخص یکنواختی پیلو بین فواصل مختلف جاده، نوع جاده و نوع دامنه اختلافی نشان نمی دهد (0/1<pvalue)؛ اما تنوع سیمپسون در طبقات فاصله ای (0/010=pvalue) و نوع جاده (0/032=pvalue) و غنای منهینیک در طبقات فاصله ای (0/00=pvalue) و نوع جاده (0/00=pvalue) تفاوت معنی داری دارند. براساس یافته های تحقیق، لازم است تا حد امکان در ساخت جاده های جنگلی علاوه بر رعایت اصول فنی، ملاحظات محیط زیستی نیز مدنظر قرار گیرد.