فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این پژوهش با هدف بررسی تنوع ریختی پنچ گونه گاوماهی Ponticola  syrman، P. gorlap، P. iranicus، P. patimari و P. hircaniaensis از خانوادة Gobiidae به‌اجرا در آمد. بدین‌منظور، گونه‌های این جنس از ایستگاه‌های مختلف در رودخانه‌های حوضة جنوبی دریای خزر در سه استان گیلان، گلستان و مازندران نمونه‌برداری و تعداد 20 صفت اندازشی مورد بررسی قرار گرفت. سپس ویژگی‌های ریخت­سنجی پس از استاندارد‌سازی، با استفاده از آنالیزهای چند متغییره از جمله PCA، Kruskal-Wallis و CVA مورد مقایسه قرار گرفتند. براساس نتایج، تمامی صفات مورد بررسی تفاوت معنی‌داری را نشان دادند. گونه‌های مورد مطالعه به‌جز دو گونة P. iranicus و P. hircaniaensis از یکدیگر کاملاً متمایز شدند و مهمترین صفات تفکیک‌کننده شامل ارتفاع بالة پشتی دوم، فاصلة پیش‌مخرجی، طول بالة سینه‌ای، طول ساقة دمی، فاصلة پیش بالة پشتی، طول بالة شکمی و طول سر بودند. با توجه به اینکه اعضای جنس Ponticola از لحاظ ریختی بسیار به یکدیگر شبیه بوده، از این ­رو توصیه می­ شود که از مجموع صفات ریخت ­سنجی­ سنتی در آنالیز رج ­بندی تجزیه به مؤلفه ­های اصلی و صفات مولکولی برای تفکیک گونه­ های این جنس جهت تأیید نتایج فوق استفاده گردد.