کمال آدمی و ارتباط آن با تعریف انسان از منظر ملاصدرا
نویسندگان
1 استاد فلسفه اسلامی -گروه فلسفه، دانشگاه تبریز، ایران
doi
10.22034/jpiut.2023.57241.3566چکیده
در فرهنگ اسلامی تعاریف گوناگونی از انسان بیان شده است؛ مانند: جوهر جسمانی دارای تکلیف، حیوان ناطق، روح مجرد، حیوان عاشق و حیّ متأله؛ اما ملاصدرا بر مبنای حرکت جوهری انسان را به «وجودی ثابت و سیّال» تعریف کرده است و بر اساس این تعریف، ارزش متعالی برای آدمی را «حرکت دائمی به سوی کمال مطلق» میداند. تعبیر دیگر صدرایی از کمال آدمی رسیدن به «مقام فوق تجرد» است که با رسیدن به این مقام، آدمی میتواند به عالم قدس و رضوان خداوند بار یابد و حتی از مقام فرشتگان فراتر رود. به باور وی منشأ این کرامت در انسان، ضعفِ آدمی و کثرت آفات و امراض است که در آیات قرآن بدان اشاره شده است. مخلوقی که در آغاز خلقت بدینگونه نباشد، کمالی را در خود تصور میکند؛ ازاینرو حالت انتظار برای رسیدن به کمال در او وجود نخواهد داشت.