فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه رویکرد مبتنی‌بر «تخمین یا برآورد تراکم هسته» در تصویرسازی پدیده‌های تأثیرگذار (اکوتوپ‌های اکولوژیکی) بر توزیع فضایی محوطه‌ها در بستر چشم‌اندازهای جغرافیایی از اهمیت بالایی برخوردار است. ابزار مستندنگاری و تحلیلی GIS به‌عنوان یکی از ابزارهای شناسایی محل‌های فعالیت‌های مشخص در کنار خروجی‌های برآمده از نرم‌افزار MATLAB در هرچه ملموس کردن نقش عوامل محیطی در الگوی بهروه‌وری از محیط در باستان‌شناسی فضایی- چشم‌انداز نقش دارند. این پژوهش با جامعه‌ای آماری از دورۀ پارینه‌سنگی میانی از ارتفاعات غرب چهارمحال‌وبختیاری (منطقۀ میانکوه) شامل 177 محوطه که در طول سه فصل بررسی پیمایشی در فاصلۀ سال‌های 90-1388 شناسایی شده‌اند، به‌گوشه‌ای از اهمیت تخمین/ برآورد تراکم هسته در مطالعۀ محوطه‌ها/ محل‌ها با فراوانی مواد فرهنگی می‌پردازد. تحلیلی از 177 نقطۀ با مختصات XY نشان می‌دهد که دو عامل رودخانۀ دائمی با منابع چرت در زیست‌بوم کم‌ارتفاع، و دو مانده‌آب یا حوضچۀ طبیعی فصلی و چشمه پوتَک در زیست‌بوم مرتفع از برخی عوامل احتمالی توزیع محوطه‌ها/ محل‌ها در میانکوه بوده‌اند. نتایج ارزیابی‌ها نشان می‌دهد که به‌طورکلی چهار هستۀ تراکم محوطه‌ها در طول چشم‌انداز قابل مشاهده است؛ متراکم‌ترین نقطۀ توزیع محوطه‌ها در زیست‌بوم کم‌ارتفاع دیده شده است، جایی‌که تعداد زیادی از محوطه‌ها (هستۀ اول) در فاصله‌ای نزدیک از رودخانه دائمی بازُفت و خِرسون در میان دامنه‌ها و تپه‌ماهورهای مشرف به این دو رودخانه با پراکندگی فراوان قلوه‌سنگ‌های چرتی مناسب ساخت ابزار و در محل‌های با آبراهه‌ها و آبکندهای فراوان شکل گرفته‌اند. هستۀ دوم تراکم محوطه‌ها در زیست‌بوم مرتفع شکل گرفته است. در اینجا محوطه‌ها در کنار دو حوضچۀ فصلی طبیعی و چشمۀ دائمی پوتک تمرکز یافته‌اند. هستۀ سوم در محدودۀ تراس دهدشت در تنگ‌ترین بخش درۀ رودخانۀ سرخون قابل‌مشاهده است. کمترین تراکم محوطه‌ها (هستۀ چهارم) روی تپه‌ماهورهای تَل‌اُو شکل گرفته‌اند که کاملاً مشرف‌بر رودخانۀ بازفت هستند.