مروری بر انواع بسته بندی های فعال، مکانیسم و کاربرد هر یک در صنعت غذا

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی فیزیولوژی و اصلاح درختان میوه، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل

2 دانشجوی دکتری تخصصی فنّاوری موادغذایی، گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان

3 استادیار گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه

doi
چکیده

فنّاوری­ های جدید بسته بندی موادغذایی در پاسخ به تقاضای مصرف­کنندگان یا روند تولیدات صنعتی به سمت محصولات غذایی با نگهداره های کم­تر، تازه، خوشمزه و مناسب با ماندگاری طولانی و کیفیت کنترل شده در حال توسعه هستند. به علاوه، تغییرات در شیوه­های خرده ­فروشی (جهانی شدن بازار منجر به توزیع طولانی ­تر مواد غذایی)، یا شیوه زندگی مصرف­کنندگان (صرف زمان کم­تر برای خرید مواد غذایی تازه در بازار و پخت و پز)، چالش های اساسی موجود در صنعت بسته ­بندی موادغذایی بوده و به عنوان نیروهای محرکه در توسعه مفاهیم بسته ­بندی جدید و بهبود یافته هستند که ضمن حفظ ماندگاری، بر ایمنی و کیفیت مواد غذایی نظارت انجام می ­نمایند. بسته ­بندی سنتی موادغذایی برای حفاظت مکانیکی موادغذایی غیرجامد و محافظت از غذا در برابر تأثیر عوامل بیرونی مانند میکروارگانیسم ها، اکسیژن، بی­بو شدن، نور و غیره عمل می ­کند و به این روش، راحتی در استفاده از مواد غذایی و حفظ کیفیت مواد غذایی برای یک دوره زمانی طولانی را تضمین می نماید. هدف اصلی ایمنی مواد سنتی در تماس با غذاها این است که تا حد ممکن بی­اثر باشد، یعنی حداقل برهم­کنش بین ماده­ غذایی و بسته ­بندی وجود داشته باشد. در دهه های گذشته یکی از ابتکاری ترین تحولات در زمینه بسته ­بندی موادغذایی، بسته بندی فعال می ­باشد که براساس برهم­کنش عمدی و حساب شده با غذا یا محیط موادغذایی است. هدف از "بسته ­بندی فعال" افزایش عمر نگهداری موادغذایی و حفظ یا حتّی بهبود کیفیت آن است.