فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

عناصر با پتانسیل سمیت، شامل دو دسته عناصر ضروری و غیر ضروری هستند که در بوم‌ سم­ شناسی قابل توجه هستند. این عناصر پایداری بالایی دارند و توانایی ایجاد سمیت در موجودات زنده را دارند. گیاه ­پالایی به‌عنوان یکی از مناسب ­ترین و کارآمدترین روش برای جذب این عناصر مورد توجه قرار گرفته است. هدف از مطالعه، بررسی میزان توانایی گونه ­های مختلف علوفه ­ای نسبت به جذب عناصر سرب و کادمیم و آگاهی از میزان سازگاری و مقاومت هر یک در مقابل آلودگی ­ها، مقایسه ­ای بین گونه­ ها با شرایط زیستی متفاوت می­ باشد. این مطالعه در محیط گلخانه طی 3 ماه انجام شد و گونه­ های Dactylis glomerata، Festuca ovina و Medicago sativa در نظر گرفته شدند. برای عصاره­ گیری و اندازه­ گیری عناصر با پتانسیل سمیت (سرب و کادمیم) از روش عصاره ­گیری خاکستر خشک و دستگاه جذب اتمی  استفاده شد. به­‌منظور مقایسة آماری داده‎ها از آزمون تجزیه واریانس چندطرفه در قالب مدل عمومی خطی استفاده و برای مقایسة چندگانه میانگین، از آزمون دانکن استفاده گردید. نتایج نشان داد که گونه D. glomerata با افزایش غلظت سرب (200 تا 800 میلی­ گرم بر کیلوگرم) و کادمیم (50 تا 200 میلی­ گرم بر کیلوگرم) به‌ترتیب حدود 84 و 86 درصد غلظت آن­ ها در اندام هوایی و ریشه افزایش یافته است. میزان جذب ریشة گونة M. sativa با افزایش غلظت سرب بیشتر شد در نتیجه M. sativa دارای قابلیت جذب دو فلز کادمیم و سرب می باشد. در گونة F. ovina  با افزایش غلظت سرب میزان جذب توسط ریشه و اندام هوایی به‌ترتیب 70 و 58 درصد و برای کادمیم به‌ترتیب 79 و 73 درصد برآورد شد. به‌طور کلی، در گونه ­های مورد مطالعه کارآیی گیاه پالایی نسبت به سرب در اندام هوایی بیشتر از ریشه بود ولی در مورد کادمیم ریشة دو گونة D. glomerata و F. ovina کارایی گیاه‌پالایی بیشتری نسبت به اندام هوایی داشتند.