جلوگیری از افزایش دمای محصولات غذایی بستهبندی شده در زنجیره سرد با استفاده از مواد جاذب انرژی حرارتی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه مهندسی صنایع غذایی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران
2 استاد گروه مهندسی مواد و طراحی صنایع غذایی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران
doi
چکیده
استفاده از سامانههای ذخیره و انتقال انرژی گرمای نهان با استفاده از مواد تغییر فازدهنده راهحل مؤثری برای ذخیره و انتقال انرژی است که در سالهای اخیر بسیار مورد توجّه بوده است. این مواد در حین ایجاد تغییر فاز، انرژی حرارتی را ذخیره نموده و در موارد لزوم با تغییر فاز معکوس آن را آزاد میکنند. مواد تغییر فازدهنده قابلیت حفظ انرژی گرمای نهان را بدون هیچ گونه تغییری حتّی پس از هزاران چرخه فاز، در درون خود دارند. مواد تغییر فازدهنده جامد - مایع به سه دسته مواد آلی (واکسهای پارافین، اسیدهای چرب و ...)، معدنی (نمکهای هیدراته، فلزات و نمکها) و یوتکتیکها تقسیم میشوند. از سوی دیگر، بستهبندیهای مواد غذایی نقش بسیار مهمی در حفاظت و نگهداری مواد غذایی در طی فرآیندهای ذخیرهسازی، حملونقل و در نهایت تحویل آن به مصرفکننده بر عهده دارند. یکی از راههای افزایش عمر نگهداری محصولات غذایی، جلوگیری از نوسانات دمایی ماده غذایی در طی نگهداری و حملونقل، استفاده از مواد تغییر فاز در بستهبندی مواد غذایی میباشد. اخیراً استفاده از مواد تغییر فازدهنده در سامانههای انتقال و بستهبندی مواد غذایی (همچون گوشت، بستنی و ...) مورد توجّه محققین قرار گرفته است. در این مطالعه، ضمن معرفی مواد تغییر فازدهنده و انواع آنها، به ارزیابی روشهای تحقیقاتی انجام شده و کاربردهای آنها در بستهبندی مواد غذایی پرداخته میشود.