ارزیابی وضعیت حکمرانی آب در استان سمنان: در جستجوی سیاست‌گذاری مؤثر در سطح محلی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی تهران

doi
10.22034/sspp.2025.2036428.3687
چکیده

پژوهش حاضر، با بهره‌گیری از چارچوب ارزیابی حکمرانی آب سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه به ارزیابی وضعیت حکمرانی آب در استان سمنان در سه محور چارچوب‌های  خط‌مشی، نهاد‌ها و ابزارهای حکمرانی و خط‌مشی آب در قالب سه بعد اثربخشی، کارایی، و اعتماد و همیاری؛ به واکاوی سیاستگذاری آب در مقیاس محلی در ایران و تحلیل حکمرانی آب در سطح محلی (استان سمنان) می‎پردازد. برای گردآوری اطلاعات از مصاحبه و پرسشنامه بهره گرفته شده است. مشارکت‌کنندگان در پژوهش شامل طیف جامعی از ذی‌مدخلان و ذینفعان کلیدی آب سمنان بودند که وضعیت حکمرانی آب استان سمنان را بر اساس اصول 12 گانه این چارچوب ارزیابی کردند. نتایج پژوهش نشان می‎دهد که در حکمرانی آب استان در بعد اثربخشی بیشترین امتیاز مربوط به اصل ظرفیت و کمترین امتیاز به اصل انسجام خط‌مشی‌های آب تعلق دارد. در بعد کارایی بیشترین امتیاز به بعد تامین مالی و کمترین امتیاز به اصل حکمرانی نوآورانه تعلق دارد و در نهایت در بعد اعتماد و همیاری (مشارکت) بیشترین و کمترین امتیاز به ترتیب به درستکاری و شفافیت و مبادلات میان ذینفعان تعلق دارد. بر اساس منطق چراغ راهنمایی (وضعیت قرمز؛ زرد و سبز) مورد استفاده در این پژوهش می‎توان نتیجه گرفت وضعیت سیاستگذاری و حکمرانی آب در اغلب اصول و شاخص‌های حکمرانی در وضعیت زرد قرار دارد. نتایج نشان می‌دهد اصول و شاخص‌های حکمرانی مورد بررسی در استان یا اصلا وجود ندارند یا اینکه اگر هم وجود دارند. به درستی اجرا نشده اند و یا در دست توسعه و ایجاد هستند.