درآمدی تحلیلی بر نسل های مطالعات سیاست نوآوری؛ ریشه های فکری و راهبردهای سیاستی
نویسندگان
1
2 دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز
3 دانشگاه آزاد اسلامی
4
doi
10.22034/sspp.2022.548671.3146چکیده
مطالعات سیاست نوآوری آمیزهای گسترده از دیدگاهها با مبانی فکری مختلف در خصوص چرایی و چگونگی هدایت نوآوری در مسیر مصالح جامعه است. هدف این مقاله شناسایی و توصیف جریانهای نظری غالب در طی تحول تاریخی این مطالعات و تبیین وجوه تمایز پاسخهای این جریانها به پرسشهای کلیدی سیاست نوآوری است. به این منظور مجموعهای از اسناد پژوهشی پراستناد در موضوعات سیاست علم، فناوری و نوآوری از دهه 1950 تا 2020 گردآوری و با روش تحلیل مضامین مورد مطالعه قرار گرفته است. در نتیجه این بررسی و با استخراج مضامین کلیدی از اسناد پژوهشی در مجموع شش نسل از دیدگاهها در سیاست نوآوری که هر یک در دوره تاریخی متفاوتی ظهور و گسترش یافتهاند، معرفی گردید که به ترتیب از نسل اول (دهه 1940) تا ششم (دهه حاضر) عبارتاند از: نسلهای سیاست نوآوری خطی؛ مأموریتگرای سنتی؛ هنجاری؛ نظاممند؛ تحولگرا؛ و مأموریتگرای جدید. تحول نظری نسلهای سیاست نوآوری نشان میدهد که همراستا با گستردهتر شدن معنای نوآوری و شناسایی علل بیشتر برای شکست آن، دلایل و توجیهات بیشتری برای نقشآفرینی دولت در جبران شکست نوآوری معرفی شده است. این مطالعه نشان میدهد که براساس بینشهای نسلهای متأخر مطالعات، دستور کار سیاست نوآوری باید با مشارکت گروههای مختلف اجتماعی، در حوزههای صنعتی و اجتماعی متنوع و با در نظرداشتن هزینههای اجتماعی و محیطزیستی تدوین شود.