پیش‌بینی تغییرات پوشش گیاهی و روند انتشار دی‌اکسید کربن بر اساس سناریوی پروژة REDD

نویسندگان

1 گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 ادارة ژئودزی و ژئوداینامیک، سازمان نقشه‌برداری کشور (NCC)، تهران، ایران

3 گروه محیط زیست، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات،تهران ایران

doi
10.22059/jne.2022.335603.2350
چکیده

در طول زمان، الگوهای پوشش‌زمین و به دنبال آن کاربری اراضی دچار تغییر و دگرگونی اساسی می­ شوند. بنابراین برای استفاده بهینه از قابـلیت‌های منابع طبیعی، کسب اطـلاعات دقیق از پتانسیل­ های کاربری اراضی امری ضروری است. هدف اصلی پروژة REDD کاهش گازهای گلخانه ­ای (متان، دی‌اکسید کربن و دی اکسید نیتروژن) و افزایش ترسیب کربن در منطقه با تغییرات شدید کاربری اراضی است. بنابراین به‌منظور حفاظت از منطقة کجور، نه تنها شناخت مناسب از عوامل انسانی، بلکه نقش عوامل طبیعی از جمله پوشش‌گیاهی با اهمیت می ­باشد. بر اساس اهداف REDD، بررسی تغییرات پوشش جنگل در محدودة مورد مطالعه با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای لندست (4 ، 5 و 8) برای سال‌های 1364، 1369، 1374، 1379، 1389، 1394 و 1396 انجام گردید. در پایان‌ طبق روش (BioCF)  BioCarbon Fund و دورة پایه 1364-1396 مدل‌سازی تغییرات پوشش جنگل برای ٣٠ سال آینده (تا سال 1425) صورت گرفت و میزان انتشار دی‌اکسید کربن تا سال 1425 محاسبه گردید. نتایج حاصل از بررسی شاخص­ های پوشش گیاهی بیانگر بهبود وضعیت پوشش در بازه مورد بررسی بودند. بنابراین بهبود شرایط پوشش را می ­­توان به اعمال عملیات حفاظتی نسبت داد. براساس نتایج به‌دست آمده در سال 1425 طبقات پوشش اراضی فاقد پوشش، مساحتی در حدود  8 درصد، طبقه پوشش مرتعی 8/40 درصد و طبقة پوششی جنگل مساحتی معادل 15/1 درصد خواهند داشت. همچنین بین سال‌های 1396 تا 1425 در صورت عدم اجرای استراتژی، پروژه حدود 199569 هکتار(20درصد) پوشش جنگل تخریب می ­شود و 1995695 تن دی­اکسید کربن انتشار می­ یابد که در صورت اجرای پروژه REDD این میزان انتشار به 405512 تن دی ­اکسید کربن می ­رسد که می ­توان از انتشار 1590183 تن دی­ اکسید کربن معادل (42 درصد) به جو فوقانی زمین جلوگیری نمود.