فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این پژوهش روند تغییرات جمعیت و شاخص ­های تنوع پرندگان آبزی زمستان‌گذران جنوب دریای خزر بر اساس داده­ های سرشماری نیمه­زمستانه سی ساله 1988 تا 2017 بررسی و ارزیابی شده است. روند تغییرات جمعیت با استفاده از بستة آماری RTRIM ((TRends and Indices for Monitoring Data و شاخص ­های بوم‌شناختی تنوع­ زیستی با استفاده از نرم ­افزارSDR-IV  (Species Diversity and Richness) محاسبه شده است. نتایج نشان داد که میانگین سی­ساله تعداد پرندگان ناحیة خزری 71.073±947.853 فرد (1.934.226= حداکثر - 326.281 = حداقل) است. سهم استان مازندران در بسیاری از سال ­ها همواره بیشتر از مجموع دو استان گیلان و گلستان می‌باشد. اندازة جمعیت و تعداد گونه­ های پرندگان آبزی زمستان­ گذران جنوب دریای‌خزر تا سال 2003 میلادی دارای نوسان است و از سال ­های 2004 تا 2009 روند جمعیت افزایشی شده ولی در طی ده سال آخر جمعیت به تدریج با شیب 2/7- درصد کاهش یافته است. نتایج تجزیه و تحلیل شاخص ­های تنوع گونه ­ای (شانون-وینر و سیمپسون D)، غنای گونه ­ای (مارگالف و مینهینیک) و یکنواختی گونه­ ای (پیلو و سیمپسون E) نشان داد که بالا بودن مقادیر تنوع و غنای گونه ­ای و پایین بودن مقادیر شاخص­های یکنواختی گونه­ای طی سال­های 2009-2004، ناشی از افزایش تعداد گونه ­ها به دلیل انجام سرشماری ­ها با دقت و صحت بیشتر با اجرای برنامة جامع سرشماری و استفاده از پرنده­ شناسان خارجی بوده است. نتایج این پژوهش می­ تواند در مدیریت زیست­ بومی تالاب ­ها و نوار ساحلی جنوب دریای خزر نقش کاربردی داشته باشد.