ارزیابی روند تغییرات مقدار آب و نمک دریاچۀ ارومیه با پردازش شیءگرای تصاویر ماهوارۀ لندست
نویسندگان
1 گروه سنجش از دور و GIS، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، دانشگاه تبریز، ایران
2 گروه سنجش از دور و GIS ، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 استادیار گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی مرند، دانشگاه تبریز، ایران
doi
10.22059/jne.2021.321811.2206چکیده
در سالهای گذشته تحت تأثیر عوامل مختلف، سطح آب دریاچۀ ارومیه کاهش چشمگیری یافته و در پی آن، پدیدار شدن پهنههای نمکی، موجب عواقب زیانباری شده که بررسی آن را ضرورت بخشیده است. این پژوهش با هدف بررسی میزان خشکشدگی آب دریاچۀ ارومیه و افزایش نمک انجام گرفت. برای این منظور از تصاویر ماهوارۀ لندست در طی دورههای زمانی مختلف (1998 تا 2019) استفاده شد. برای پردازش و شناسایی مقدار نمک مرطوب و مخلوط با خاک و میزان پسروی آب، از روش پردازش شیءگرا استفاده شد. مقیاس 15 برای تصاویر لندست 5 و 7 و مقیاس 150 برای قطعهبندی تصاویر لندست 8 بهکار برده شد و انواع مختلف شاخص شوری، روشنایی و پوشش گیاهی روی تصاویر اعمال شد. نتایج نشان میدهد که تغییرات سالانۀ سطح آب دریاچه و همچنین تغییرات نمک مرطوب و مخلوط با خاک در مقیاس سالانه چشمگیر است. وسعت پهنۀ آبی دریاچه در دورۀ 1998 تا 2015، 74/32 درصد کاهش داشت و از 5722/83 به 687/718 کیلومتر مربع رسید و مقدار نمک مرطوب و مخلوط با خاک 30/38درصد افزایش یافت. از سال 2015 به بعد بهدلیل افزایش بارش و اقدامات پیشگیرانه برای احیای دریاچه این روند معکوس شده و وسعت پهنههای آبی 3502/267 کیلومتر مربع افزایش و میزان شوری 20/198 درصد کاهش یافته است. دقت کلی 0/94 و ضریب کاپای 0/92 برای طبقهبندی تصاویر حاکی از توانایی زیاد پردازش شیءگرا در طبقهبندی پدیدههای سطح زمین و دقت نتایج است.