تأثیر تمرین مقاومتی و تداومی هوازی بر محتوای کلاژن نوع 1 و پروتئین‌‌های ماتریکس خارج سلولی در بافت میوکارد مدل رت ماده القا شده با دگزامتازون

نویسندگان

1 د‌انشجوی د‌کتری فیزیولوژی ورزشی، د‌انشکد‌ه علوم ورزشی، د‌انشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

2 استاد‌ گروه فیزیولوژی ورزشی، د‌انشکد‌ه علوم ورزشی، د‌انشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

3 استاد‌ گروه فیزیولوژی ورزشی، د‌انشکد‌ه علوم ورزشی، د‌انشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

4 استادیار گروه فیزیولوژی ورزشی، دانشکده علوم ورزشی ، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

doi
10.22077/jpsbs.2025.8212.1912
چکیده

زمینه و هدف: استفاده از گلوکوکورتیکوئیدها با انواع اثرات نامطلوب قلبی-عروقی از جمله احتباس مایعات، فشار خون بالا، بیماری آترواسکلروتیک زودرس و آریتمی همراه است. هدف از این مطالعه بررسی اثر شش هفته تمرین مقاومتی و تداومی هوازی بر محتوای کلاژن نوع 1 و پروتئین‌های ماتریکس خارج سلولی در بافت میوکارد رت‌‌های ماده مدل القا شده با دگزامتازون بود. روش تحقیق: تعــداد 12 ســر رت ماده بـا سـن چهار هفتـه‌‌ای بـه‌‌طـور تصادفـی در چهار گروه کنترل سالم، کنترل القا شده با دگزامتازون، تمرین مقاومتی+دگزامتازون و گروه تمرین تداومی+دگزامتازون قرار گرفتند. برنامـه تمریـن مقاومتـی شـش هفتـه بـا سـه نوبـت و هـر نوبـت 20-14 بـار بـالا رفتـن از نردبـان یـک متـری (بـا 26 پلـه) بـا حمـل وزنـه بـود. پروتکل تمرین تداومی شامل دویدن روی نوارگردان با شدت متوسط و به‌صورت افزایشی از ۶۰ تا ۷۰ درصد حداکثر ظرفیت سرعت حیوان، در مدت مشابه انجام شد. محتوی کلاژن نوع 1، ماتریکس متالوپروتئیناز-2 (MMP-2) و مهارکننده بافتی متالوپروتئیناز-1 (TIMP-1) در بطن چپ بافت میوکارد پس از تمرین، با روش وسترن بلات؛ و عامل رشد تغییر شکل دهنده بتا-1 (TGF-β1) با روش الایزا اندازه‌‌گیری شدند. برای تجزیه و تحلیل داده‌‌ها از روش تحلیل واریانس یک‌‌راهه و آزمون تعقیبی توکی در سطح  معنی‌‌داری 05/0≥p استفاده شد. یافته ها: تزریق دگزامتازون  در سه گروه  موجب کاهش معنی‌‌دار پروتئین MMP2 و افزایش معنی‌‌دار محتوای کلاژن نوع 1، TIMP1 و TGF-β1 نسبت به گروه کنترل سالم شد؛ اما هر دو نوع تمرین، موجب افزایش معنی‌‌دار MMP-2 و کاهش معنی‌‌دار کلاژن نوع 1،  TIMP1 و TGF-β1  گردید. نتیجه گیری: به‌‌نظر می‌‌رسد که تمرینات تداومی هوازی و مقاومتی می‌‌تواند همزمان با افزایش فعالیت MMP2 و کاهش محتوای پروتئین کلاژن 1، TGF-β1 و TIMP-1 در بطن چپ رت‌‌ها، یک اثر محافظتی بر ساختار و عملکرد بطن قلبی داشته باشد.