مقایسه تأثیر هشت هفته دویدن تناوبی شدید و ایروبیک بر سطوح سرمی نوروگلین-4 و نیم‌‌رخ متابولیکی دانش‌‌آموزان دختر چاق مقطع ابتدایی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد فیزیولوژی ورزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام، ایران.

2 استادیارگروه علوم ورزشی، واحد ایلام، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلام، ایران.

doi
10.22077/jpsbs.2024.7644.1869
چکیده

زمینه و هدف: چاقی کودکان یک چالش بهداشت عمومی در جهان است. در دهه‌‌های اخیر شیوع اضافه وزن و چاقی در میان کودکان و نوجوانان سراسر جهان افزایش یافته که با افزایش خطر چاقی در دوران بزرگسالی همراه می‌‌باشد. هدف از این مطالعه، مقایسه تأثیر هشت هفته دویدن تناوبی شدید و تمرین ایروبیک بر سطوح سرمی نوروگلین-4 و نیم‌‌رخ متابولیکی دانش‌‌آموزان دختر چاق مقطع ابتدایی بود. روش تحقیق: جامعه آماری شامل دختران چاق مقطع ابتدایی 12-7 سال شهرستان ایلام با شاخص توده بدنی در محدوده صدک 95 یا بیشتر بودند. از این بین، تعداد 30 نفر به عنوان نمونه انتخاب و در سه گروه دویدن تناوبی شدید (I)، تمرین ایروبیک (II)، و گروه کنترل (III) (هر گروه 10 نفر) گروه بندی شدند. برنامه دویدن تناوبی شدید با شدت 60 تا 70 درصد حداکثر ضربان قلب در هفته اول و 90 تا 100 درصد حداکثر ضربان قلب در هفته پایانی و تمرینات ایروبیک  با شدت 60 تا 75 درصد حداکثر ضربان قلب به مدت هشت هفته و هر هفته سه جلسه به اجرا در آمد. متغیرهای انسولین، گلوکز و تری‌گلیسیرید توسط دستگاه اتوآنالیزور به روش فتومتریک و نوروگلین-4 به روش الایزا مورد سنجش قرار گرفتند. برای تحلیل نتایج، از آزمون تحلیل واریانس یک‌‌راهه و آزمون تعقیبی توکی در سطح معنی‌‌داری  05/0>p استفاده شد. یافته‌‌ها: هشت هفته دویدن تناوبی شدید و تمرین ایروبیک موجب افزایش سطوح سرمی نوروگلین-4 (01/0=p) و کاهش معنی‌‌دار انسولین (04/0=p)، تری‌‌گلیسیرید (01/0=p) و مقاومت به انسولین (006/0=p) دانش‌‌آموزان گردید؛ اما سطح سرمی گلوکز دانش‌‌آموزان تغییر معنی‌‌داری نکرد (85/0=p). نتیجه‌‌گیری: دویدن تناوبی شدید و ایروبیک از طریق بهبود وضعیت متابولیک، می‌‌تواند موجب کاهش خطر  بیماری‌‌های مرتبط با چاقی دانش آموزان شود.